Theo tài liệu thu thập của PV Báo Tri thức và Cuộc sống, ngày 12/06/2026, Giám đốc Ban Quản lý dự án xã Ninh Sơn đã ký Quyết định số 414/QĐ-BQL phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu Gói thầu số 04: Thi công xây dựng công trình + Đảm bảo ATGT + Dự phòng. Gói thầu này thuộc dự án Nâng cấp, mở rộng các tuyến đường thôn 1,2,3,7 với quy mô đầu tư lớn tại địa phương.

Tiết kiệm sát nút và hiện tượng độc diễn tại xã Ninh Sơn?

Cụ thể, giá dự toán của gói thầu được xác định ở mức 8.033.168.182 đồng. Liên danh HB - ĐTT (gồm Công ty Cổ phần Xây dựng Hòa Bình Ninh Thuận và Công ty TNHH Đạt Thịnh Thành) là đơn vị duy nhất nộp hồ sơ tham dự và được công bố trúng thầu với giá 7.993.084.535 đồng.

Qua đối chiếu, số tiền tiết kiệm được cho ngân sách nhà nước sau quá trình đấu thầu chào hàng cạnh tranh qua mạng chỉ đạt 40.083.647 đồng. Tỷ lệ tiết kiệm tương ứng đạt xấp xỉ 0,5%. Biên bản mở thầu công khai vào ngày 09/06/2026 thể hiện rõ, không có bất kỳ nhà thầu độc lập hay liên danh nào khác tham gia nộp hồ sơ để tạo ra sự cạnh tranh về giá cũng như năng lực kỹ thuật.

Trước đó, kế hoạch lựa chọn nhà thầu và hồ sơ mời thầu của dự án này lần lượt được phê duyệt theo Quyết định số 296/QĐ-BQL ngày 29/04/2026 và Quyết định số 371/QĐ-BQL ngày 26/05/2026 đều do Giám đốc Nguyễn Minh Phước ký ban hành.

Từ đối thủ trực tiếp đến cái bắt tay liên danh trúng thầu

Tìm hiểu sâu về hồ sơ năng lực của các thành viên trong liên danh trúng thầu trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia cho thấy những chỉ số hoạt động dày đặc tại địa phương. Công ty Cổ phần Xây dựng Hòa Bình Ninh Thuận có mã số doanh nghiệp là 4500505743, thành lập từ năm 2012, đặt trụ sở tại phường Phan Rang, tỉnh Khánh Hòa. Doanh nghiệp này từng tham gia khoảng 290 gói thầu, trúng xấp xỉ 273 gói với tổng giá trị trúng thầu đạt khoảng 205.112.591.561 đồng.

Trong khi đó, thành viên còn lại là Công ty TNHH Đạt Thịnh Thành, mã số doanh nghiệp 4500609710, thành lập năm 2016, có trụ sở tại phường Bảo An, tỉnh Khánh Hòa. Nhà thầu này đã tham gia khoảng 118 gói thầu, trúng 102 gói với tổng giá trị khoảng 190.695.904.337 đồng.

Dữ liệu lịch sử đấu thầu chứng minh hai doanh nghiệp này từng có khoảng 7 lần đối đầu trực tiếp trong các gói thầu xây lắp công cộng trước đây. Trong các lần đối đầu đó, Công ty TNHH Đạt Thịnh Thành thắng khoảng 2 gói, Công ty Cổ phần Xây dựng Hòa Bình Ninh Thuận thắng xấp xỉ 4 gói. Tuy nhiên, tại gói thầu số 04 do Ban Quản lý dự án xã Ninh Sơn làm chủ đầu tư, hai cựu đối thủ đã chọn phương án hợp tác, thành lập liên danh để cùng tham gia và trúng thầu.

Minh bạch trách nhiệm giải trình trong sử dụng vốn công

Hiện tượng các nhà thầu lớn tại địa phương chuyển từ trạng thái cạnh tranh sang liên danh để tham gia thầu với tư cách duy nhất đang thu hút sự quan tâm của dư luận. Theo Luật sư Nguyễn Văn Lập (Đoàn Luật sư TP HCM), việc liên danh tham gia đấu thầu là quyền hợp pháp của doanh nghiệp nhằm tăng cường năng lực, song nếu tình trạng độc diễn diễn ra phổ biến và dẫn đến tỷ lệ tiết kiệm ngân sách dưới 0,5% thì vai trò rà soát của chủ đầu tư cần được đặt lên hàng đầu nhằm bảo đảm dòng vốn công được tối ưu hóa.

Đồng quan điểm trên, chuyên gia Nguyễn Quốc Vũ nhận định, các cơ quan quản lý nhà nước luôn khuyến khích tính cạnh tranh tối đa trong đấu thầu qua mạng nhằm mang lại lợi ích kinh tế cao nhất cho nhà nước. Theo Chỉ thị số 12/CT-TTg ngày 03/4/2026 của Thủ tướng Chính phủ, các bộ, ngành và địa phương phải tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, xử lý nghiêm các hiện tượng dàn xếp thầu hoặc cài cắm điều kiện hạn chế nhà thầu nhằm nâng cao hiệu quả đầu tư công.

​