Vừa qua, UBND phường Hoài Nhơn (tỉnh Gia Lai) đã công bố kết quả lựa chọn nhà thầu cho gói thầu "Toàn bộ khối lượng thi công xây dựng công trình" thuộc dự án Chỉnh trang hạ tầng kỹ thuật tuyến đường Phan Đình Phùng và tuyến đường Huyền Trân Công Chúa.
Kịch bản "một mình một ngựa"
Theo Biên bản mở thầu ngày 10/01/2026, gói thầu có giá dự toán 4.521.475.000 đồng chỉ thu hút duy nhất một nhà thầu tham gia là Công ty TNHH Quảng cáo Minh Đạt. Kết quả đánh giá hồ sơ đề xuất kỹ thuật và tài chính sau đó cũng nhanh chóng xác định doanh nghiệp này là đơn vị trúng thầu.
Cụ thể, tại Quyết định số 111/QĐ-UBND do Chủ tịch UBND phường Hoài Nhơn ký ngày 14/01/2026, Công ty TNHH Quảng cáo Minh Đạt đã trúng thầu với giá 4.495.049.000 đồng. Như vậy, thông qua hình thức chào hàng cạnh tranh qua mạng, một gói thầu trị giá hơn 4,5 tỷ đồng chỉ đạt tỷ lệ tiết kiệm ngân sách khoảng 0,58% (tương đương hơn 26 triệu đồng).
Đối chiếu các quy định pháp lý mới
Dưới góc độ pháp lý, hoạt động đấu thầu trên phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định tại Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 và đặc biệt là các văn bản mới có hiệu lực như Luật số 90/2025/QH15 và Nghị định 214/2025/NĐ-CP.
Tại Khoản 3, Điều 44 Luật Đấu thầu 2023 nêu rõ: "Hồ sơ mời thầu không được nêu bất cứ điều kiện nào nhằm hạn chế sự tham gia của nhà thầu hoặc nhằm tạo lợi thế cho một hoặc một số nhà thầu gây ra sự cạnh tranh không bình đẳng". Đồng thời, với việc áp dụng các mẫu Báo cáo đánh giá E-HSDT mới theo Thông tư 79/2025/TT-BTC (có hiệu lực từ tháng 8/2025), trách nhiệm của chủ đầu tư và đơn vị tư vấn là Công ty TNHH TVXD TM Thiên Thành trong việc minh bạch hóa quá trình xét thầu càng trở nên cấp thiết.
Nhận định về vấn đề này, chuyên gia đấu thầu Nguyễn Quốc Vũ chia sẻ trên tinh thần xây dựng: "Việc nhà thầu độc diễn không vi phạm điều cấm của luật nếu quy trình tổ chức đúng quy định. Tuy nhiên, khi tỷ lệ tiết kiệm cho ngân sách chỉ ở mức tượng trưng, chủ đầu tư cần xem xét lại trách nhiệm giải trình và khích lệ các đơn vị tư vấn làm tốt hơn vai trò quảng bá gói thầu, tạo sức hút để có thêm nhiều đối thủ cạnh tranh, từ đó mới đạt được mục tiêu hiệu quả kinh tế cao nhất".
Năng lực nhà thầu và trách nhiệm các bên
Theo dữ liệu hồ sơ gốc, Công ty TNHH Quảng cáo Minh Đạt (MSDN: vn4101396845) có địa chỉ tại số 648 Nguyễn Thái Học, phường Quy Nhơn, Gia Lai (địa danh hành chính mới theo quy định sáp nhập năm 2025). Đây là nhà thầu có lịch sử đấu thầu khá "ấn tượng" khi trong năm 2025 đã tham gia và trúng thầu tuyệt đối các gói thầu tham dự, đạt tỷ lệ 100%.
Tại gói thầu chỉnh trang đô thị lần này, việc doanh nghiệp được phê duyệt trúng thầu dù không có đối thủ cạnh tranh đặt ra yêu cầu về việc giám sát chất lượng thi công trong tương lai. Dư luận kỳ vọng dự án được triển khai đúng tiến độ 45 ngày theo hợp đồng trọn gói đã ký kết, xứng đáng với nguồn vốn ngân sách đã bỏ ra.
Tính minh bạch, công bằng và trách nhiệm giải trình không chỉ là yêu cầu của pháp luật mà còn là nền tảng để củng cố niềm tin của các doanh nghiệp vào môi trường đầu tư tại Gia Lai. Cơ quan chức năng cần tăng cường hậu kiểm để các gói thầu đầu tư công thực sự trở thành cuộc đua về năng lực và giá trị, thay vì những kịch bản "độc diễn" quen thuộc.
