Theo tài liệu thu thập của PV Báo Tri thức và Cuộc sống, hoạt động tham gia dự thầu và trúng thầu của Công ty TNHH Thúy Như tại các gói thầu hạ tầng giao thông, dân dụng sử dụng nguồn vốn ngân sách nhà nước trên địa bàn tỉnh Tây Ninh đang bộc lộ những dấu hiệu bất thường. Chuỗi mắt xích liên quan đến khâu lập hồ sơ dự thầu, huy động nhân sự chủ chốt và bố trí máy móc thi công chủ lực của doanh nghiệp này đang trở thành tâm điểm chú ý, đặc biệt sau khi có văn bản phản hồi chính thức từ phía nhà thầu gửi đến cơ quan báo chí.

Trong khuôn khổ cuộc rà soát độc lập nhằm bảo vệ tính công bằng và hiệu quả kinh tế của dòng vốn đầu tư công tại cơ sở, Báo Tri thức và Cuộc sống đã gửi nội dung trao đổi cung cấp thông tin chính thức đến Ban Giám đốc Công ty TNHH Thúy Như (trụ sở tại Tổ 16, ấp Long Phú, xã Long Thuận, tỉnh Tây Ninh). Nội dung trao đổi tập trung làm rõ phương án nhân sự và thiết bị thực tế khi doanh nghiệp này trúng thầu đồng loạt nhiều công trình trong một khoảng thời gian ngắn.

Cụ thể, báo cáo đánh giá hồ sơ dự thầu điện tử (E-HSDT) thể hiện, tại gói thầu Xây lắp và Đảm bảo giao thông thuộc dự án Mương thoát nước từ Bách Hóa Xanh đến nhà ông Lâm Văn Quang và gói thầu Nâng cấp đường vào trường THCS Khưu Văn Chông (đều do Ban Quản lý dự án xã Bến Cầu làm chủ đầu tư), Công ty TNHH Thúy Như đã bố trí một cá nhân là bà Võ Thị Giàu đảm nhiệm vị trí cán bộ an toàn lao động chuyên trách toàn thời gian. Điều đáng nói là cả hai gói thầu này đều có thời gian tổ chức lựa chọn nhà thầu và tiến độ thi công thực địa trùng lặp, đan xen chặt chẽ với nhau.

Phản hồi bằng văn bản gửi tới tòa soạn, đại diện Công ty TNHH Thúy Như xác nhận, tại thời điểm tham dự các gói thầu nêu trên, trong hồ sơ đề xuất kỹ thuật ban đầu, công ty quả thực có kê khai danh tính của nhân sự Võ Thị Giàu. Văn bản giải trình của nhà thầu nêu rõ: "Trong quá trình đánh giá hồ sơ dự thầu, bên mời thầu đã yêu cầu làm rõ theo quy định của pháp luật về đấu thầu. Trên cơ sở đó, công ty đã thực hiện việc làm rõ và thay thế bằng nhân sự khác đáp ứng yêu cầu của hồ sơ mời thầu". Doanh nghiệp cũng khẳng định việc bố trí nhân sự trên công trường hiện nay hoàn toàn dựa trên hồ sơ đã được làm rõ và tuân thủ các điều khoản hợp đồng.

Tuy nhiên, dưới lăng kính phân tích pháp lý, lời giải trình này bộc lộ những lỗ hổng lớn về tính thực chất của năng lực. Luật sư Nguyễn Thị Hương (Đoàn Luật sư TP HCM) nêu quan điểm phản biện: "Lời thừa nhận phải thay thế cán bộ chủ chốt sau khi bị bên mời thầu tuýt còi đã gián tiếp xác nhận rằng hồ sơ dự thầu gốc của doanh nghiệp bộc lộ dấu hiệu vi phạm tính trung thực. Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia và các biểu mẫu điện tử theo Thông tư số 79/2025/TT-BTC của Bộ Tài chính được thiết kế để lưu vết và ràng buộc trách nhiệm kê khai nguồn lực thực tế của nhà thầu ngay tại thời điểm đóng thầu. Việc một cá nhân bị phân bổ khống toàn thời gian cho nhiều công trường diễn ra song hành không thể xem là một sai sót kỹ thuật vô ý. Đây là chiến thuật vay mượn hồ sơ nhằm vượt qua bộ lọc rào cản hành chính ban đầu".

Sự bất đối xứng trong tiêu chuẩn đánh giá của Tổ chuyên gia

Mạch logic của chuỗi sự việc bộc lộ nhiều điểm nghẽn về tính công bằng khi đối chiếu cách thức ứng xử và tiêu chuẩn thẩm định của Tổ chuyên gia thuộc Công ty TNHH MTV Xây dựng Khánh Huy TN (tư vấn tiền thân là Công ty TNHH MTV Xây dựng Nguyễn Phi Dũng) đối với hai nhà thầu.

Tại gói thầu Xây lắp thuộc dự án Trường Mầm non Long Thuận do Ban Quản lý dự án xã Long Thuận làm Chủ đầu tư, nhà thầu Công ty TNHH Thiết kế Kiến trúc và Xây dựng Đại Phát đã đề xuất một phương án tài chính cực kỳ cạnh tranh với mức giảm giá sâu lên tới 11,82% (giá dự thầu sau giảm giá là 2.555.377.229 đồng), hứa hẹn giúp tiết kiệm cho ngân sách nhà nước hơn 313 triệu đồng so với giá gói thầu.

Tuy nhiên, nhà thầu này đã bị Tổ chuyên gia đánh giá Không đạt ở bước kỹ thuật vì các rào cản hành chính. Cụ thể, Đại Phát bị loại trực tiếp vì các lỗi chi tiết trong biện pháp tổ chức hiện trường như đề xuất khảo sát hiện trạng công trình lân cận để làm cơ sở đối chiếu đền bù nứt lún bị đánh giá là chưa đề xuất biện pháp đảm bảo tài sản. Hay việc đề xuất trang bị tủ sơ cứu y tế (First Aid Kit) và dán danh bạ số điện thoại khẩn cấp tại bảng tin công trường lại bị quy kết là không đề xuất biện pháp hạn chế thiệt hại về tài sản. Hệ quả là hồ sơ đề xuất tài chính của Đại Phát bị loại bỏ. Gói thầu sau đó được giao cho Công ty TNHH Thúy Như với mức giá trúng thầu sát trần lên tới 2.868.642.637 đồng (chênh lệch đắt hơn đề xuất của Đại Phát 313.265.408 đồng, tỷ lệ giảm giá chỉ đạt 0,86%).

Ngược lại, sự khắt khe bắt lỗi của Tổ chuyên gia hoàn toàn biến mất khi thẩm định hồ sơ của Công ty TNHH Thúy Như tại các gói thầu hạ tầng lớn mở cùng thời điểm (Nâng cấp đường THCS Khưu Văn Chông và Mương thoát nước Bách Hóa Xanh). Dù hồ sơ gốc của Thúy Như liên tiếp gặp phải các lỗi cốt lõi nghiêm trọng về cả thiết bị lẫn nhân sự chuyên trách, Tổ chuyên gia đã chủ động ban hành các văn bản hướng dẫn làm rõ, tạo điều kiện cho nhà thầu này thay thế nguồn lực để trúng thầu.

Về thiết bị thi công cốt lõi, tại gói thầu THCS Khưu Văn Chông yêu cầu máy lu trọng lượng tĩnh tối thiểu 12 tấn, Thúy Như đề xuất xe lu tĩnh bánh thép thuê mang biển kiểm soát 50SA-0849 có trọng lượng thực tế chỉ đạt 10.600 kg (10,6 tấn) không đáp ứng thông số tối thiểu. Tại gói thầu Mương Bách Hóa Xanh yêu cầu ô tô tự đổ 12 tấn, nhà thầu lại đề xuất xe đầu kéo kéo theo sơ mi rơ moóc tự đổ mang biển kiểm soát 70G-002.88 / 70R-011.57, sai lệch chủng loại. Thay vì đánh giá Không đạt, Tổ chuyên gia thuộc Công ty TNHH MTV Xây dựng Khánh Huy TN đã liên tục ban hành các văn bản yêu cầu làm rõ vào các ngày 20/05/2026 và 21/05/2026, chủ động hướng dẫn để Thúy Như thay thế toàn bộ thiết bị (bổ sung xe lu rung biển kiểm soát 70SA-0445 và máy lu bánh lốp biển kiểm soát 68LA-0316) cũng như thay thế bà Võ Thị Giàu bằng ông Bùi Văn Biên để hợp thức hóa hồ sơ.

Bình luận sâu về quy trình xử lý lỗi hồ sơ, Luật sư Nguyễn Văn Lập (Đoàn Luật sư TP HCM) khẳng định: "Nghị định số 214/2025/NĐ-CP của Chính phủ đã quy định rất rõ nguyên tắc làm rõ hồ sơ dự thầu. Việc làm rõ chỉ được áp dụng đối với những sai sót không nghiêm trọng, lỗi chính tả, nhầm lẫn số học hoặc bổ sung các tài liệu chứng minh tư cách hợp lệ đã có sẵn trước thời điểm đóng thầu. Quy định pháp lý tối thượng là khâu làm rõ không được phép làm thay đổi bản chất của nhà thầu, không được làm thay đổi nội dung cơ bản của hồ sơ và tuyệt đối không được làm thay đổi giá dự thầu. Nếu Tổ chuyên gia chấm thầu lợi dụng kẽ hở làm rõ để hướng dẫn, dung túng cho nhà thầu 'thay máu' toàn bộ danh sách nhân sự chủ chốt hoặc thiết bị không đạt chuẩn, hành vi này có dấu hiệu làm sai lệch kết quả đánh giá, tạo sự bất bình đẳng và chà đạp lên nỗ lực của các nhà thầu chân chính".

Hệ quả từ việc phụ thuộc vào nguồn lực đi thuê dàn trải

Mối quan hệ lặp lại giữa Công ty TNHH Thúy Như và đơn vị tư vấn Công ty TNHH MTV Xây dựng Khánh Huy TN (đơn vị tiền thân là Công ty TNHH MTV Xây dựng Nguyễn Phi Dũng) đang đặt ra câu hỏi lớn về tính độc lập, công bằng và minh bạch của công tác đấu thầu tại địa phương. Dữ liệu lịch sử hệ thống ghi nhận nhà thầu Thúy Như từng tham gia và đạt tỷ lệ trúng thầu 100% (15/15 gói thầu) do chính đơn vị Nguyễn Phi Dũng làm Chủ đầu tư hoặc Bên mời thầu trước đây.

Việc một doanh nghiệp có số lượng nhân viên đăng ký đóng bảo hiểm xã hội hạn chế nhưng trong một giai đoạn ngắn liên tiếp được giao thầu hàng loạt công trình hạ tầng giao thông và công ích nông thôn (với tổng thời gian tiến độ thi công cộng dồn lên tới hơn 1.140 ngày) sẽ dẫn đến những hệ lụy về năng lực thực tế tại công trường.

Khi toàn bộ máy móc, xe máy thi công hạng nặng phục vụ cho hoạt động xây lắp đều không thuộc sở hữu của doanh nghiệp mà phụ thuộc 100% vào hợp đồng thuê mướn từ bên thứ ba, kết hợp với việc nhân sự chuyên trách an toàn lao động bị xáo trộn do kê khai trùng lặp, nguy cơ chậm tiến độ thi công dây chuyền và suy giảm chất lượng công trình dân sinh là rất lớn. Bất kỳ một sự biến động nào từ đơn vị cho thuê máy móc hoặc sự thiếu sâu sát của cán bộ kỹ thuật trên hiện trường cũng có thể đe dọa trực tiếp đến tính kỹ thuật và hiệu quả sử dụng dòng vốn đầu tư công của nhà nước tại cơ sở theo đúng tinh thần Chỉ thị số 12/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ.

Báo Tri thức và Cuộc sống tiếp tục thông tin./.