Chiến dịch Mỹ tại Iran: từ tấn công nhanh sang chiến lược tiêu hao bền vững

Sau hơn ba tuần, Mỹ tập trung duy trì áp lực liên tục, giảm dần số lượng đòn tấn công để tiêu hao năng lực chiến tranh của Iran.

Chiến dịch quân sự của Mỹ nhằm vào Iran đang bước sang giai đoạn mới khi Washington duy trì cường độ lên tới khoảng 500 cuộc không kích mỗi ngày, đồng thời chuyển từ tấn công “đánh nhanh” sang chiến lược gây sức ép lâu dài.

Theo các phân tích quân sự, sau hơn ba tuần giao tranh kể từ cuối tháng 2/2026, chiến dịch không kích do Mỹ dẫn đầu đã ổn định ở mức 300-500 đòn đánh/ngày, phản ánh sự chuyển dịch sang mô hình tác chiến bền bỉ, có kiểm soát.

Ban đầu, Mỹ và đồng minh triển khai hơn 1.000 đòn đánh chỉ trong 24 giờ đầu nhằm phá hủy hệ thống phòng không, cơ sở chỉ huy và hạ tầng tên lửa của Iran. Tuy nhiên, cường độ cao này nhanh chóng được điều chỉnh do yêu cầu bảo dưỡng khí tài, luân chuyển lực lượng và cập nhật mục tiêu mới.

b-52-takeoff-676x450.jpg
Máy bay ném bom B-52 của Mỹ cất cánh làm nhiệm vụ chiến đấu hoặc huấn luyện.

Ở giai đoạn hiện tại, chiến dịch tập trung vào việc duy trì áp lực liên tục, nhắm vào các trung tâm hậu cần, kho vũ khí và năng lực phóng tên lửa còn lại của Iran. Điều này cho thấy mục tiêu không còn là “đánh phủ đầu” mà là làm suy kiệt năng lực quân sự đối phương theo thời gian.

Một điểm đáng chú ý là sự thay đổi về vũ khí sử dụng. Trong giai đoạn đầu, Mỹ ưu tiên tên lửa hành trình tầm xa như Tomahawk hay JASSM để tấn công các mục tiêu được bảo vệ nghiêm ngặt. Nhưng khi hệ thống phòng không Iran suy yếu, lực lượng Mỹ chuyển sang sử dụng bom dẫn đường JDAM - loại vũ khí rẻ hơn nhiều nhưng vẫn đảm bảo độ chính xác cao.

Cách tiếp cận này giúp giảm chi phí chiến dịch, đồng thời cho phép mở rộng số lượng mục tiêu bị tấn công mỗi ngày. Tuy nhiên, việc duy trì nhịp độ 500 đòn đánh/ngày cũng đặt ra áp lực lớn lên chuỗi cung ứng vũ khí và năng lực hậu cần của Mỹ.

Iran suy yếu nhưng chưa bị vô hiệu hóa hoàn toàn

Các đòn không kích liên tục đã làm suy giảm đáng kể khả năng phản công của Iran. Số lượng tên lửa và UAV mà Tehran phóng đi được cho là giảm hơn 80% so với giai đoạn đầu chiến sự.

Nhiều bệ phóng tên lửa, kho chứa và cơ sở sản xuất đã bị phá hủy, khiến năng lực tác chiến của Iran bị thu hẹp đáng kể. Tuy nhiên, các cuộc tấn công quy mô nhỏ vẫn tiếp diễn, đặc biệt nhằm vào cơ sở năng lượng tại khu vực Vùng Vịnh.

e2ea63256c4fe5e60ffb4b506aca4741.png
Bản đồ các mục tiêu bị không kích tại Iran. Các chấm đỏ thể hiện nhiều địa điểm bị tấn công trên khắp Iran như Tehran, Isfahan, Kermanshah, Shiraz…

Hệ thống phòng không của các đồng minh Mỹ, bao gồm Patriot và các giải pháp đánh chặn UAV, đạt tỷ lệ đánh chặn 80-90%. Dù vậy, cường độ tấn công liên tục vẫn gây áp lực lớn lên kho dự trữ tên lửa đánh chặn.

Giới phân tích nhận định chiến dịch hiện nay mang tính “tiêu hao kéo dài”, với mục tiêu làm suy kiệt năng lực quân sự Iran hơn là giành chiến thắng nhanh chóng.

Israel tính toán lập căn cứ quân sự Mỹ sau chiến tranh

Trong bối cảnh chiến sự kéo dài, Israel được cho là đang xây dựng đề xuất cho phép Mỹ thiết lập các căn cứ quân sự thường trực trên lãnh thổ nước này sau khi xung đột kết thúc.

Theo các nguồn tin quốc phòng, kế hoạch này bao gồm việc di dời một phần lực lượng và cơ sở quân sự Mỹ từ các nước Trung Đông về Israel, đồng thời xây dựng thêm các căn cứ mới.

israel-reportedly-explores-establishing-us-military-bases-on-its-soil-after-iran-war-ends-925-001-1a3938e4.jpg
Các quan chức quốc phòng Israel được cho là đang chuẩn bị một đề xuất nhằm di dời một phần sự hiện diện quân sự của Hoa Kỳ tại Trung Đông sang Israel sau khi cuộc chiến với Iran kết thúc. (Nguồn ảnh: Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ)

Động lực chính của đề xuất là nhằm tăng cường khả năng bảo vệ lực lượng trước các cuộc tấn công tên lửa và UAV của Iran, vốn đã nhắm vào nhiều căn cứ Mỹ tại Qatar, Bahrain, Saudi Arabia và các quốc gia khác kể từ khi chiến tranh bùng nổ.

Giới hoạch định chiến lược Israel cho rằng việc tập trung lực lượng tại một địa điểm có hệ thống phòng thủ mạnh như Israel sẽ giúp nâng cao khả năng sống sót, cải thiện tốc độ phản ứng và tăng cường phối hợp tác chiến.

Tuy nhiên, kế hoạch này vẫn đang ở giai đoạn thảo luận ban đầu và chưa được Washington hay Tel Aviv chính thức phê duyệt.

Nếu được triển khai, đây có thể là bước tái cấu trúc lớn trong thế bố trí quân sự của Mỹ tại Trung Đông, đồng thời làm thay đổi đáng kể cán cân chiến lược trong khu vực.

Tác động chiến lược khu vực

Sự kết hợp giữa chiến dịch không kích kéo dài của Mỹ và khả năng tái bố trí căn cứ quân sự cho thấy xung đột Iran không còn là một chiến dịch ngắn hạn mà đang chuyển thành cuộc đối đầu chiến lược dài hơi.

Việc duy trì nhịp độ tấn công cao liên tục không chỉ thử thách sức bền quân sự của Mỹ mà còn đặt ra câu hỏi về năng lực sản xuất vũ khí, đặc biệt là đạn dược chính xác cao và tên lửa đánh chặn.

Trong khi đó, đề xuất lập căn cứ Mỹ tại Israel nếu trở thành hiện thực có thể làm gia tăng căng thẳng khu vực, khi Iran và các lực lượng ủy nhiệm nhiều khả năng coi đây là mục tiêu ưu tiên trong tương lai.

Army Recognition

Chiến sự Trung Đông ngày 1/4, Mỹ tức giận trước thái động của đồng minh

Ông Trump gay gắt chỉ trích các đồng minh, eo Hormuz không phải trách nhiệm của Mỹ đồng thời bỏ ngỏ khả năng ngưng tấn công Iran trong để đàm phán.

Tổng thống Donald Trump ngày 31/3 bày tỏ sự thất vọng với các đồng minh không sẵn lòng làm nhiều hơn để hỗ trợ nỗ lực chiến tranh của Mỹ, nói với họ rằng hãy "tự đi mà lấy dầu" khi cuộc xung đột với Iran và việc nước này đóng cửa eo biển Hormuz đẩy giá xăng trung bình ở Mỹ vượt quá 4 USD/gallon.

Vài giờ sau, Trump nói rằng việc bảo đảm an ninh eo biển “không phải là việc của chúng ta” và ước tính rằng Mỹ sẽ ngừng tấn công Iran trong vòng hai đến ba tuần. Trump nói rằng Mỹ “sẽ không liên quan gì đến” những gì xảy ra ở eo biển, thay vào đó nói với các phóng viên rằng trách nhiệm giữ cho tuyến đường thủy quan trọng này luôn thông suốt sẽ thuộc về các quốc gia phụ thuộc vào nó.

Chiến sự Iran leo thang, xung đột có nguy cơ lan rộng ra cả Trung Đông

Mỹ mở rộng tấn công tầm xa, Iran phản công dữ dội, khu vực Trung Đông rơi vào hỗn loạn với thiệt hại lớn và nguy cơ chiến tranh toàn diện.

Chiến sự giữa Mỹ và Iran tiếp tục leo thang mạnh khi Washington mở rộng các đòn tấn công tầm xa, trong khi nhiều quốc gia đồng minh bắt đầu bộc lộ dấu hiệu cạn kiệt khí tài chiến lược.

Theo hãng tin AP, xung đột đã lan rộng ra toàn Trung Đông với các cuộc tấn công tên lửa và UAV liên tiếp giữa Iran và các lực lượng Mỹ cùng đồng minh. Tehran đã phóng hàng trăm tên lửa và máy bay không người lái nhằm vào các mục tiêu ở vùng Vịnh, gây thiệt hại đáng kể dù phần lớn bị đánh chặn.