Ban Quản lý dự án xã Đất Mũi vừa qua đã công khai kết quả lựa chọn nhà thầu đối với Gói thầu số 06: Thi công xây dựng công trình. Đây là gói thầu thuộc dự án hạ tầng giao thông nông thôn trọng điểm trên địa bàn xã: Trục ấp liên ấp Xóm Biển, Sắc Cò, Cồn Cát (Từ nhà ông Khải đến vuông ông Năm). Dự án được triển khai bằng nguồn vốn đầu tư công năm 2026, đóng vai trò quan trọng trong việc hoàn thiện mạng lưới giao thông, thúc đẩy giao thương và nâng cao đời sống cho người dân tại địa phương vùng sông nước Cà Mau.
Vào ngày 23/04/2026, Ban Quản lý dự án xã Đất Mũi đã phát hành thông báo mời thầu rộng rãi trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia với mã số TBMT là IB2600167985. Giá dự toán của gói thầu được xác định là 9.219.398.645 đồng, áp dụng loại hợp đồng trọn gói với thời gian thực hiện trong vòng 120 ngày.
Dù được tổ chức theo hình thức đấu thầu rộng rãi qua mạng nhưng đến thời điểm đóng thầu vào ngày 04/05/2026, hệ thống chỉ ghi nhận một nhà thầu tham gia nộp hồ sơ dự thầu (E-HSDT). Đó là Liên danh thi công xây dựng công trình Trục ấp, liên ấp Xóm Biển, Sắc Cò, Cồn Cát (gồm Công ty TNHH Đầu tư Xây dựng C&D và Công ty TNHH MTV Đô Lương Cà Mau)
Hồi hộp pha "bẻ lái" nhờ thư giảm giá phút chót
Phân tích sâu vào Biên bản mở thầu ngày 04/05/2026, một chi tiết đáng chú ý đã xuất hiện. Giá dự thầu ban đầu mà Liên danh này nộp lên hệ thống là 9.362.739.912 đồng. Đối chiếu với giá dự toán gói thầu được chủ đầu tư phê duyệt (9.219.398.645 đồng), mức giá này đã vượt giá trần của gói thầu gần 143 triệu đồng. Chi tiết này về mặt lý thuyết có thể đẩy gói thầu vào nguy cơ bị hủy hoặc phải xử lý tình huống phức tạp nếu nhà thầu không có phương án tự điều chỉnh chi phí.
Tuy nhiên, Liên danh nhà thầu đã có một bước đi đầy tính toán khi đính kèm thư giảm giá với tỷ lệ 1,99%. Nhờ giải pháp tài chính này, giá trị giảm giá tương đương 186.318.524,25 đồng đã được khấu trừ trực tiếp vào giá dự thầu ban đầu. Sau khi thực hiện hiệu chỉnh sai lệch và tính toán giá trị giảm giá, mức giá dự thầu cuối cùng của nhà thầu được kéo giảm xuống còn 9.176.421.387 đồng. Con số này vừa vặn thấp hơn giá gói thầu và trở thành căn cứ để Tổ chuyên gia đánh giá đạt về mặt tài chính.
Trên cơ sở báo cáo đánh giá của đơn vị tư vấn là Công ty TNHH MTV Xây dựng An Nguyên CM và kết quả thẩm định của Công ty TNHH MTV Xây dựng Hòa Thành Cà Mau, ngày 15/05/2026, đại diện chủ đầu tư đã ký ban hành Quyết định số 43/QĐ-BQLDA phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu. Theo đó, Liên danh thi công xây dựng công trình Trục ấp, liên ấp Xóm Biển, Sắc Cò, Cồn Cát đã chính thức trúng thầu với giá trúng thầu là 9.176.421.387 đồng, so với giá dự toán gói thầu tiết kiệm cho ngân sách nhà nước là 42.977.258 đồng (tương đương tỉ lệ tiết kiệm 0,47%).
Năng lực nhà thầu trong Liên danh
Thành viên đứng đầu liên danh là Công ty TNHH Đầu tư Xây dựng C&D (Mã số thuế: 2001364405), có địa chỉ tại Ấp Tân Hưng, Phường Lý Văn Lâm, Cà Mau, tham gia mạng đấu thầu quốc gia năm 2023. Trong lịch sử hoạt động đấu thầu tính đến tháng 05/2026 doanh nghiệp này đã tham gia khoảng 45 gói thầu, trong đó trúng 34 gói, trượt 9 gói, 1 chưa có kết quả, 1 gói đã bị huỷ. Tổng giá trị các gói thầu đã trúng (bao gồm liên danh) khoảng 38.497.397.648 đồng (trong đó, tổng giá trị trúng thầu với vai trò độc lập khoảng 12.507.061.420 đồng, tổng giá trị các gói thầu đã tham gia và trúng thầu với vai trò liên danh khoảng 25.990.336.228 đồng). Tỷ lệ trung bình giá trúng thầu so với giá dự toán khoảng 97.13%.
Thành viên thứ hai là Công ty TNHH một thành viên Đô Lương Cà Mau (Mã số doanh nghiệp: vn2001263693) được thành lập vào ngày 20/02/2017, đăng ký địa chỉ trụ sở chính tại Ấp Rạch Tàu Đông, xã Đất Mũi, tỉnh Cà Mau, do ông Nguyễn Văn Phương làm người đại diện theo pháp luật. Đây là doanh nghiệp có lịch sử đấu thầu vô cùng đáng nể tại địa phương. Tính đến đầu năm 2026, doanh nghiệp này đã tham gia tổng cộng khoảng 83 gói thầu, trong đó trúng tới 74 gói, trượt 8 gói và 1 gói bị hủy. Tổng giá trị trúng thầu tích lũy đạt 165.583.544.974 đồng (với vai trò độc lập đạt 106.040.571.770 đồng và vai trò liên danh đạt 59.542.973.204 đồng). Tỷ lệ trung bình giá trúng thầu so với giá dự toán của nhà thầu này đạt mức rất cao, trung bình lên tới 98,29%.
Góc nhìn chuyên gia
Dưới góc nhìn pháp luật, Luật sư Nguyễn Thị Hương (Đoàn Luật sư TP HCM) cho biết, hiện nay Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 và Nghị định số 214/2025/NĐ-CP đã có những quy định rất thông thoáng và linh hoạt đối với trường hợp chỉ có một nhà thầu tham dự. Việc nhà thầu nộp giá dự thầu cao hơn giá gói thầu nhưng có thư giảm giá hợp pháp để đưa giá trúng thầu về mức thấp hơn giá gói thầu là hoàn toàn phù hợp với các quy định xử lý tình huống trong đấu thầu. "Cơ quan quản lý không cấm việc trúng thầu sát nút, miễn là các bước lập hồ sơ, thẩm định, công khai thông tin tuân thủ đúng biểu mẫu của Thông tư số 79/2025/TT-BTC", Luật sư Hương nhấn mạnh.
Tuy nhiên, phân tích sâu về hiệu quả kinh tế, chuyên gia đấu thầu Nguyễn Quốc Vũ bày tỏ quan điểm cho rằng các gói thầu hạ tầng giao thông ở cấp xã hiện nay cần được khuyến khích tăng cường tính cạnh tranh mạnh mẽ hơn. Việc chỉ có một nhà thầu tham gia dễ dẫn đến tình trạng giá trúng thầu sát nút giá dự toán, làm giảm đi ý nghĩa kinh tế của công tác đấu thầu rộng rãi. Chuyên gia này gợi mở: "Sau khi thực hiện tinh gọn và sắp xếp lại các đơn vị hành chính, năng lực quản lý đấu thầu của các chủ đầu tư cấp cơ sở cần được nâng cao để thu hút nhiều nhà thầu ở các địa phương lân cận cùng tham gia, từ đó tối ưu hóa nguồn vốn đầu tư công cho ngân sách".
QUY ĐỊNH VỀ TỶ LỆ TIẾT KIỆM VÀ HIỆU QUẢ KINH TẾ TRONG ĐẤU THẦU
Hiệu quả kinh tế là một trong những mục tiêu cốt lõi của hoạt động đấu thầu, được định nghĩa rõ tại Khoản 8 Điều 4 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15. Để đạt được mục tiêu này, việc xác định giá gói thầu và kiểm soát giá trúng thầu được quy định chặt chẽ từ khâu lập kế hoạch đến khi thực hiện hợp đồng.
Theo quy định tại Điều 18 Nghị định 214/2025/NĐ-CP, giá gói thầu phải được tính đúng, tính đủ toàn bộ chi phí, kể cả chi phí dự phòng, phí, lệ phí và thuế. Đặc biệt, chủ đầu tư có trách nhiệm cập nhật giá gói thầu trong thời hạn 28 ngày trước ngày mở thầu nếu cần thiết để đảm bảo giá gói thầu sát với giá thị trường, tránh thất thoát ngân sách hoặc gây khó khăn cho nhà thầu. Căn cứ xác định giá gói thầu bao gồm dự toán được duyệt, kết quả lựa chọn nhà thầu của các gói thầu tương tự trong 12 tháng trước đó hoặc các báo giá thị trường (tối thiểu 01 báo giá, khuyến khích nhiều hơn).
Về chỉ số đánh giá, Điểm b Khoản 2 Điều 17 Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định "tỷ lệ tiết kiệm trung bình" là một trong những chỉ tiêu quan trọng để đánh giá năng lực, nguồn lực và kết quả thực hiện công tác đấu thầu của chủ đầu tư trong kế hoạch tổng thể lựa chọn nhà thầu. Đối với hình thức chỉ định thầu, tính hiệu quả kinh tế được siết chặt hơn:
- Tại quy trình chỉ định thầu thông thường, chủ đầu tư phải quy định mức tỷ lệ tiết kiệm của giá đề nghị trúng thầu trong hồ sơ yêu cầu để làm cơ sở cho nhà thầu chuẩn bị hồ sơ đề xuất.
- Tại quy trình chỉ định thầu rút gọn, chủ đầu tư và nhà thầu phải thương thảo về giá để bảo đảm giá đề nghị trúng thầu tiết kiệm, hiệu quả. Riêng với gói thầu xây lắp quy định tại Điểm e Khoản 2 Điều 78, quá trình thương thảo phải đảm bảo tiết kiệm tối thiểu 5% giá gói thầu.
Trong quá trình thực hiện hợp đồng, để duy trì hiệu quả kinh tế, Điểm a Khoản 5 Điều 70 Luật Đấu thầu nhấn mạnh việc sửa đổi hợp đồng về giá, khối lượng không được vượt giá gói thầu đã ghi trong kế hoạch lựa chọn nhà thầu hoặc dự toán gói thầu được phê duyệt. Việc tuân thủ nghiêm các quy định này không chỉ giúp tối ưu hóa nguồn vốn đầu tư công tại các địa phương mà còn là thước đo trách nhiệm giải trình của người có thẩm quyền trước pháp luật.