Bộ Y tế vừa có văn bản gửi UBND các tỉnh, thành phố đề nghị tăng cường quản lý an toàn thực phẩm đối với các cơ sở sản xuất, kinh doanh nhỏ lẻ và thức ăn đường phố. Theo Bộ Y tế, thức ăn đường phố là loại thực phẩm do người bán hàng rong, cơ sở lưu động hoặc các quầy hàng tại nơi công cộng, lễ hội chế biến và bán để ăn ngay mà không cần chế biến thêm. Dù thời gian qua điều kiện vệ sinh tại nhiều khu du lịch, phố ẩm thực đã văn minh, sạch sẽ hơn, nhưng thực trạng ngộ độc thực phẩm đường phố vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro, gây dư luận bất an trong xã hội.

Qua rà soát, Bộ Y tế chỉ rõ nhiều cơ sở nhỏ lẻ, hàng rong vỉa hè vẫn tồn tại hàng loạt bất cập như: thiếu nước sạch, không có nơi rửa dụng cụ đúng quy chuẩn, rác thải thu gom không đảm bảo vệ sinh. Đáng lo ngại hơn, nguyên liệu thường được mua với giá rẻ, không rõ nguồn gốc; các sản phẩm sau chế biến như pa-tê, riêu cua, thịt nguội hoặc thức ăn tồn dư không được bảo quản đúng cách, để lưu trữ quá lâu. Bên cạnh đó, người trực tiếp chế biến tại nhiều nơi chưa được tập huấn kiến thức an toàn thực phẩm và không sử dụng đầy đủ bảo hộ lao động.

Để chấn chỉnh tình trạng này, Bộ Y tế nhấn mạnh dù không thuộc diện phải cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện an toàn thực phẩm, các cơ sở này bắt buộc phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định. Người trực tiếp chế biến phải được tập huấn kiến thức và không mắc các bệnh truyền nhiễm như tả, lỵ, thương hàn, viêm gan A, E, lao phổi, tiêu chảy cấp. Địa điểm kinh doanh phải cách xa nguồn ô nhiễm; dụng cụ ăn uống, bao gói phải an toàn; nguyên liệu và phụ gia phải có nguồn gốc rõ ràng, đúng danh mục cho phép. Cơ sở có trách nhiệm cung cấp thông tin nguồn nguyên liệu để phục vụ truy xuất khi xảy ra sự cố.

Về chế tài xử lý, các hành vi vi phạm sẽ bị xử phạt nghiêm theo quy định của pháp luật. Cụ thể, mức phạt từ 500.000 đồng đến 1 triệu đồng áp dụng cho các lỗi như không che đậy thức ăn, không sử dụng găng tay khi tiếp xúc thực phẩm chín, không có bàn kệ đảm bảo vệ sinh. Mức phạt từ 1 triệu đến 3 triệu đồng áp dụng đối với các hành vi nghiêm trọng như: sử dụng dụng cụ, bao bì không an toàn; người chế biến mắc bệnh truyền nhiễm; dùng phụ gia không đúng quy định hoặc sử dụng nước không đạt chuẩn. Trường hợp vi phạm nghiêm trọng sẽ buộc tiêu hủy thực phẩm.

Bộ Y tế giao trách nhiệm trực tiếp cho UBND các cấp trong việc quản lý hoạt động kinh doanh trên địa bàn. Trạm y tế xã, phường có nhiệm vụ hướng dẫn, giám sát, phòng ngừa và phối hợp xử lý khi xảy ra sự cố. Ban Chỉ đạo liên ngành về an toàn thực phẩm cần chủ động kế hoạch kiểm tra, nhất là tại các lễ hội, điểm du lịch và công khai các vi phạm trên phương tiện thông tin đại chúng để cảnh báo kịp thời cho cộng đồng.

Đưa ra thông điệp về trách nhiệm chung, Bộ Y tế khẳng định: “An toàn thực phẩm không chỉ là trách nhiệm của cơ quan quản lý, mà còn là ý thức và đạo đức kinh doanh của mỗi người bán, sự giám sát của người tiêu dùng và cả cộng đồng”.