Kết quả vững chắc tạo đà phát triển

Trong năm 2026, lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tiếp tục khẳng định vai trò là động lực quan trọng thúc đẩy kinh tế - xã hội của Bắc Ninh phát triển. Thể chế quản lý được hoàn thiện đồng bộ với 10 văn bản quy phạm pháp luật do Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Bắc Ninh tham mưu ban hành. Nguồn lực cho lĩnh vực được bố trí trên 866,2 tỷ đồng, chiếm 1,52% tổng chi ngân sách địa phương, vượt mục tiêu đề ra. Toàn ngành đã triển khai 126 nhiệm vụ nghiên cứu khoa học cấp thành phố; thẩm định công nghệ cho hơn 130 dự án; công nhận 218 sáng kiến có giá trị ứng dụng thực tiễn.

Hạ tầng số phát triển mạnh mẽ với tỷ lệ phủ sóng 5G đạt 93,5% dân số. Trung tâm Giám sát, điều hành thông minh thành phố (IOC) vận hành 15 kịch bản chuyên ngành, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước. Nền tảng công dân số iBacninh trở thành cầu nối thường xuyên giữa chính quyền, người dân và doanh nghiệp. Toàn bộ văn bản hành chính được trao đổi dưới dạng điện tử; hơn 2.200 hồ sơ thủ tục trực tuyến được giải quyết đúng hạn, thể hiện sự thay đổi rõ rệt trong cách phục vụ người dân.

Điểm nhấn nổi bật là Chỉ số đổi mới sáng tạo cấp địa phương (PII) năm 2026 đạt 50,96 điểm, xếp thứ 5 trên toàn quốc, phản ánh vị thế ngày càng nâng cao của Bắc Ninh trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo cả nước.

Với các bài toán lớn - những vấn đề cốt lõi cần giải quyết trong phát triển - thành phố đã xác định 21 nhiệm vụ trọng tâm. Qua rà soát thực tế, các nhiệm vụ được phân loại hợp lý: 2 đã hoàn thành, 6 tiếp tục theo dõi triển khai, 8 đề xuất rút ra khỏi danh mục do đã có hệ thống dùng chung hoặc tích hợp vào các chương trình khác, tránh trùng lặp và lãng phí. Việc xây dựng danh mục bài toán lớn giai đoạn 2026 - 2030 đang được tiến hành cẩn trọng, dự kiến hoàn thành trước ngày 15/12/2026.

Những điểm nghẽn cần vượt qua

Cùng với kết quả, quá trình triển khai cũng bộc lộ những khó khăn, hạn chế cần giải quyết triệt để. Cơ chế tài chính chưa đồng bộ dẫn đến việc thành lập Quỹ đầu tư mạo hiểm và Quỹ phát triển khoa học công nghệ tạm dừng, do có xung đột giữa yêu cầu chấp nhận rủi ro trong đổi mới và nguyên tắc bảo toàn vốn nhà nước. Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát chưa thể triển khai khi còn thiếu hành lang hướng dẫn cụ thể từ cấp Trung ương.

Động lực thu hút doanh nghiệp tham gia dự án đổi mới sáng tạo còn chưa mạnh, do các chi phí nhân công, làm mẫu thử nghiệm chưa được tính vào chính sách hỗ trợ. Một số bài toán lớn phải điều chỉnh, rút ra khỏi danh mục vì quy mô đầu tư lớn nhưng vướng quy định về định mức chi hiện hành. Ngay cả những nền tảng hiện đại như IOC và iBacninh cũng chưa phát huy tối đa hiệu quả, khi nguồn dữ liệu còn phân tán, cập nhật chủ yếu thủ công, thiếu sự liên thông đồng bộ giữa các ngành, cấp.

Đổi mới tư duy, lấy thực tiễn làm trọng tâm

Phát biểu tại buổi làm việc về công tác phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số diễn ra vừa qua, ông Đào Thanh Trường - Phó Chủ tịch UBND thành phố Bắc Ninh đã ghi nhận những nỗ lực, kết quả đạt được của ngành, ông nhấn mạnh yêu cầu phát triển trong bối cảnh Bắc Ninh trở thành thành phố trực thuộc Trung ương: "Yêu cầu thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày càng cao, đòi hỏi ngành Khoa học và Công nghệ phải đổi mới tư duy, chuyển từ triển khai văn bản sang chủ động thiết kế chính sách, đề xuất giải pháp và tạo ra kết quả thực chất".

Phó Chủ tịch UBND thành phố Bắc Ninh yêu cầu, trước khi tham mưu ban hành chính sách mới, phải đánh giá kỹ lưỡng hiệu quả thực thi các quy định hiện hành; nhận diện đúng những vấn đề trọng tâm, cấp thiết trong từng lĩnh vực để đề xuất các giải pháp phù hợp, hạn chế trùng lặp, bảo đảm mỗi chính sách, công nghệ thực sự giải quyết được những hạn chế trong thực tế.

Về các nhiệm vụ nghiên cứu, Phó Chủ tịch UBND thành phố chỉ rõ cần chuyển trọng tâm từ số lượng sang chất lượng: "Việc lựa chọn đề tài phải tập trung vào sản phẩm đầu ra, khả năng ứng dụng và thương mại hóa; xác định rõ trách nhiệm, mức vốn đối ứng của doanh nghiệp. Từng bước đánh giá cụ thể đóng góp của khoa học, công nghệ vào tăng trưởng GRDP thành phố".

Đối với xây dựng danh mục bài toán lớn giai đoạn 2026-2030, lãnh đạo thành phố yêu cầu các sở, ngành nghiêm túc gửi đề xuất trước ngày 10/11/2026; Sở Khoa học và Công nghệ chủ động hướng dẫn, sàng lọc ngay trong quá trình tiếp nhận, không chờ hết hạn mới tổng hợp, bảo đảm hoàn thiện hồ sơ trình UBND thành phố trước ngày 15/12/2026.

Về chuyển đổi số, Phó Chủ tịch UBND thành phố Bắc Ninh nhấn mạnh cần rà soát kế hoạch năm 2027; nâng cao hiệu quả khai thác dữ liệu, Trung tâm điều hành thông minh và các nền tảng dùng chung; kịp thời tháo gỡ vướng mắc về cơ chế tài chính. Cùng đó, nghiên cứu đề xuất các cơ chế đặc thù phù hợp với thành phố trực thuộc Trung ương trong mua sắm sản phẩm công nghệ, triển khai cơ chế thử nghiệm có kiểm soát; củng cố tổ chức bộ máy, thu hút nhân lực trẻ, có trình độ cao đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ.

Điểm xuyên suốt trong chỉ đạo của Phó Chủ tịch UBND thành phố là xác định rõ tiêu chí đánh giá, không chỉ dừng ở hoàn thành kế hoạch, mà phải tạo ra sản phẩm, giải pháp cụ thể, có khả năng ứng dụng và đo lường được hiệu quả. Tập trung nguồn lực giải quyết những vấn đề cấp thiết của thành phố, lấy hiệu quả thực tiễn làm thước đo kết quả thực hiện nhiệm vụ.

Hướng đi vững chắc cho tương lai

Với định hướng rõ ràng, từ thay đổi tư duy đến xác định tiêu chí đánh giá cụ thể, Bắc Ninh đang xây dựng lộ trình phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số thực chất, bền vững. Kế hoạch phát triển đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 sẽ được rà soát, hoàn thiện, gắn chặt với ba mục tiêu chiến lược: Bắc Ninh xanh, hiện đại, đậm đà bản sắc văn hóa.

Mỗi chính sách, dự án được đưa ra đều phải chứng minh được giá trị mang lại cho thực tiễn, góp phần nâng cao chất lượng đời sống người dân và thúc đẩy kinh tế phát triển bền vững, đưa thành phố phát triển nhanh, xa trong giai đoạn tới.