500 tấn thép đổ sụp: Nga thần tốc chi 30 tỷ rúp "đại phẫu" siêu công trình thời Liên Xô

Nga đang gấp rút thực hiện cuộc "đại phẫu" toàn bộ các nhà máy nhiệt điện thời Liên Xô theo hướng hiện đại, bền vững hơn.

Tại nhà máy nhiệt điện Novosibirsk-3 xây dựng thời Liên Xô đang được Nga chi 30 tỷ rúp nhằm hiện đại hóa nhà máy và tăng năng suất từ 500 MW lên 600 MW.

Vào giữa tháng 10/2026, đội công nhân và kỹ sư bắt tay tháo dỡ thiết bị cũ - hơn 500 tấn kết cấu thép - để lắp đặt tổ máy lò hơi mới, giúp tăng công suất nhiệt của nhà máy lên 20%.

Lò hơi mới, với công suất 320 tấn hơi nước mỗi giờ - cấu trúc của nó cao tương đương một tòa nhà 8-12 tầng với hàng chục km ống thép chằng chịt bên trong - dự kiến sẽ được lắp đặt vào tháng 12/2029.

 - Ảnh 1.

Nhà máy nhiệt điện Novosibirsk-3. Nguồn ảnh: Konstantin Stremousov

Hiện tại, các chuyên gia đang tháo dỡ lớp cách nhiệt khỏi các ống dẫn khí thải đưa khí thải ra ống khói. Có 19 công nhân đang thực hiện công đoạn này. Sau khi công tác chuẩn bị hoàn tất, các kỹ sư điện lực sẽ bắt đầu tháo dỡ các thiết bị lò hơi không hoạt động.

Nhà máy nhiệt điện Novosibirsk-3, ban đầu vận hành 8 lò hơi với tổng công suất sưởi ấm là 945 Gcal/h, sẽ được trang bị thêm lò hơi số 15.

Sau khi nâng cấp, công suất dự kiến sẽ đạt 1.137 Gcal/h—tăng 192 Gcal/h. Điều này sẽ cho phép kết nối thêm khách hàng mới và cải thiện độ tin cậy của việc cung cấp nhiệt.

 - Ảnh 2.

Nguồn ảnh: Konstantin Stremousov

Dự án hiện đại hóa nhà máy Novosibirsk-3, với tổng chi phí gần 30 tỷ rúp, không chỉ bao gồm việc lắp đặt lò hơi mà còn cả việc lắp đặt hệ thống lọc tĩnh điện hiện đại, thay thế đường ống dẫn hơi chính và tự động hóa việc điều khiển thiết bị.

Công ty kỹ thuật xây dựng và lắp đặt điện SibirEnergoMontazh (trụ sở ở Siberia) sẽ thực hiện việc tháo dỡ, lắp đặt và vận hành thử, trong khi Công ty kỹ thuật và thiết kế UralTEP (trụ sở tại Yekaterinburg) đóng vai trò là nhà thiết kế tổng thể. Nhà sản xuất và nhà cung cấp nồi hơi và thiết bị lọc tĩnh điện vẫn chưa được lựa chọn.

KOMMod-2029: Cuộc "đại phẫu" mang tham vọng 40GW của Nga

Dự án nâng cấp này nằm trong Chương trình hiện đại hóa nhà máy nhiệt điện toàn quốc của Liên bang Nga (KOMMod-2029). Việc đưa hệ thống lò hơi mới vào hoạt động không chỉ thổi sức sống mới cho hạ tầng năng lượng, mà còn đánh dấu công trình xây dựng nhà máy nhiệt điện mới đầu tiên tại thành phố Novosibirsk, miền nam nước Nga kể từ sau thời Liên Xô.

Bên cạnh việc nâng cao hiệu suất phát điện, hệ thống lò hơi thế hệ mới này mang lại bước ngoặt lớn về mặt môi trường.

Nhờ áp dụng công nghệ đốt nhiên liệu tiên tiến cùng hệ thống lọc bụi, xử lý khí thải hiện đại, nhà máy sẽ giảm thiểu đáng kể lượng bụi mịn và khí thải độc hại (như SO2, NOx) xả ra khí quyển.

Điều này giúp cắt giảm dấu chân carbon, cải thiện trực tiếp chất lượng không khí cho người dân Novosibirsk và góp phần xây dựng một hệ thống năng lượng đô thị bền vững hơn.

Cú sụp đổ 500 tấn thép và khoản tiền 30 tỷ rúp: Nga "đại phẫu" công trình lịch sử thời Liên Xô - Ảnh 1.

KOMMod yêu cầu tất cả các nhà máy sử dụng thiết bị "made in Russia". Ảnh minh họa: Kurchatov

KOMMod-2029 (viết tắt của cụm từ tiếng Nga Chương trình đầu tư/hiện đại hóa thương mại các nhà máy nhiệt điện đến năm 2029) là chương trình quy mô cấp liên bang của Nga. Chương trình này được Chính phủ Nga phê duyệt nhằm mục tiêu "thay máu" toàn bộ hạ tầng nhiệt điện đã cũ kỹ, nâng cao hiệu suất năng lượng, đảm bảo an ninh điện quốc gia, bảo vệ môi trường.

KOMMod-2029 hướng tới việc hiện đại hóa khoảng 40 GW công suất điện trên khắp nước Nga. Đây được coi là chiến lược cải tạo hạ tầng năng lượng lớn nhất của Nga kể từ sau thời kỳ Xô Viết.

Hầu hết các nhà máy nhiệt điện cũ từ thời Liên Xô vận hành với hiệu suất chỉ từ 30 - 35%. KOMMod yêu cầu thay thế các lò hơi, tuabin thế hệ mới giúp đưa hiệu suất lên mức 45 - 55%, giảm lượng tiêu thụ than/khí đốt trên mỗi kWh điện sản xuất ra.

Một điều kiện bắt buộc của KOMMod là tiêu chuẩn hóa thiết bị. Các nhà máy bắt buộc phải sử dụng tuabin khí, nồi hơi, hệ thống điều khiển tự động hóa sản xuất "made in Russia" hoặc công nghệ nội địa hóa đạt tỷ lệ cao của Nga.

Tham khảo: FT