Các bị cáo bị xét xử về 9 tội danh, gồm: Tàng trữ trái phép chất ma túy; Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy; Môi giới hối lộ; Đưa hối lộ; Nhận hối lộ; Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ; Làm sai lệch hồ sơ vụ án; Đánh bạc và Lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Trong vụ án này, hai cựu Viện trưởng Viện Pháp y tâm thần Trung ương là Trần Văn Trường (SN 1973) và Ngô Văn Vinh (SN 1962) cùng nhiều cựu cán bộ, bác sĩ, điều dưỡng, bảo vệ của Viện bị đưa ra xét xử.

70 người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan được triệu tập

Bị cáo Nguyễn Thị Mai Anh (SN 1979, trú phường Thanh Xuân, Hà Nội) bị xét xử về 3 tội: Lừa đảo chiếm đoạt tài sản; Môi giới hối lộ và Đưa hối lộ. Chồng Mai Anh là Lê Văn Đông (SN 1978, trú phường Từ Liêm, Hà Nội) bị xét xử về 2 tội: Tàng trữ trái phép chất ma túy và Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy.

Theo cáo trạng, Mai Anh và Đông là những người có vai trò quan trọng trong vụ án. Mai Anh có 7 tiền án, tiền sự; Đông có 13 tiền án, tiền sự.

Ngoài hai cựu Viện trưởng, vụ án còn có Dương Văn Lương (SN 1962, cựu Phó Viện trưởng), Đặng Thị Hòa (vợ ông Trần Văn Trường) cùng 45 bị cáo là cựu cán bộ, bác sĩ, điều dưỡng, bảo vệ của Viện. Nhóm này bị xét xử về các tội Môi giới hối lộ; Đưa hối lộ; Nhận hối lộ; Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ; Tàng trữ trái phép chất ma túy và Đánh bạc.

15 bị cáo khác bị đưa ra xét xử về các tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản, Đưa hối lộ hoặc các tội liên quan đến ma túy.

Tại phiên tòa, có 31 luật sư đăng ký tham gia bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp cho các bị cáo. HĐXX triệu tập 70 người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan, trong đó có đại diện Viện Pháp y tâm thần Trung ương và đại diện Trung tâm Pháp y tâm thần khu vực miền núi phía Bắc.

Trong tổng số 65 bị cáo, 19 người được cơ quan tố tụng cho tại ngoại, 46 người bị bắt tạm giam.

Cáo buộc nhận tiền để tạo điều kiện cho người chữa bệnh bắt buộc

Theo cáo trạng, Nguyễn Thị Mai Anh thuộc diện áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh từ năm 2016 và 2020. Tuy nhiên, bị cáo nhiều lần trốn viện để tiếp tục thực hiện hành vi phạm tội.

Cáo trạng xác định, để được sinh hoạt tự do tại Viện, Mai Anh và Lê Văn Đông đã hối lộ bằng tiền mặt hoặc tài trợ các chuyến du lịch, nghỉ dưỡng cho lãnh đạo, bác sĩ và nhân viên y tế.

Mai Anh được bố trí buồng riêng có điều hòa, tủ lạnh, đồng thời đưa hai con nhỏ và người giúp việc vào ở cùng. Đông cũng được tự do ra vào, ăn ở và sinh hoạt tại Viện.

Một số bác sĩ, điều dưỡng bị cáo buộc nhận tiền hằng tháng để làm ngơ việc người chữa bệnh bắt buộc trốn viện và che giấu thông tin khi cơ quan điều tra xác minh. Một số nhân viên bảo vệ cũng bị cáo buộc nhận tiền để mở cổng, giúp Mai Anh trốn viện 37 lần và Đông trốn viện 11 lần.

Đáng chú ý, tối 7/6/2025, tại bãi biển Sầm Sơn (Thanh Hóa), Công an Hà Nội phối hợp Công an tỉnh Thanh Hóa bắt quả tang Lê Văn Đông tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy.

Theo cáo trạng, trong số những người đang sử dụng ma túy có Trần Quốc An, điều dưỡng của Viện Pháp y tâm thần Trung ương. Bị cáo An bị cáo buộc hút cần sa, uống "nước vui" do Đông cung cấp và cất giấu ma túy trong túi quần.

Khám xét khẩn cấp buồng bệnh của Đông và Mai Anh, lực lượng chức năng thu giữ nhiều loại ma túy. Khám xét nơi ở của Trần Quốc An, cơ quan chức năng cũng phát hiện bị cáo này tàng trữ ma túy.

Cáo buộc làm sai lệch hồ sơ bệnh án để "chạy" kết luận tâm thần

Theo cáo trạng, ngoài các hành vi liên quan đến nhận hối lộ và ma túy, một số lãnh đạo, bác sĩ của Viện Pháp y tâm thần Trung ương còn bị cáo buộc làm sai lệch hồ sơ vụ án trong quá trình giám định pháp y.

Cáo trạng xác định, lợi dụng quy định thời gian chữa bệnh bắt buộc được trừ vào thời hạn chấp hành án phạt tù, các bị can, bị cáo phạm các tội nguy hiểm như ma túy, giết người, lừa đảo đã chi từ hàng trăm triệu đến hàng tỷ đồng để "chạy" kết luận tâm thần.

Cựu Viện trưởng Trần Văn Trường bị cáo buộc trực tiếp nhận hối lộ 4,68 tỷ đồng từ hoạt động này.

Các bị cáo là cán bộ của Viện bị cáo buộc cố ý ghi thêm, chỉnh sửa các triệu chứng lâm sàng như "ảo thanh đàm thoại", "khí sắc trầm", "bi quan chán nản" vào hồ sơ bệnh án, từ đó kết luận các đối tượng "mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi".

Theo cáo trạng, nhóm cán bộ tham gia được chia tiền hối lộ, thông thường mỗi thành viên tổ giám định nhận từ vài triệu đến vài chục triệu đồng mỗi vụ.

Nguyễn Thị Mai Anh được xác định là người "chạy bệnh án tâm thần" cho nhiều đồng phạm. Cáo trạng cũng xác định Mai Anh can thiệp vào công việc nội bộ của Viện Pháp y tâm thần Trung ương để những cán bộ, nhân viên có quan hệ thân thiết với mình được bổ sung vào quy hoạch lãnh đạo khoa, phòng; tham gia các khóa đào tạo nghiệp vụ và được luân chuyển vị trí công tác thuận lợi cho việc giúp sức Mai Anh.

Bị cáo Nguyễn Thị Thu Hoài, Phó Trưởng phòng Tổ chức cán bộ của Viện Pháp y tâm thần Trung ương, bị xác định là đầu mối nhận 3,46 tỷ đồng của 7 trường hợp, sau đó chuyển 3 tỷ đồng cho cựu Viện trưởng Trần Văn Trường để quyết định tuyển dụng, bổ nhiệm trái quy định.

Khám xét nơi ở của ông Trần Văn Trường, cơ quan điều tra thu giữ một thùng chứa 4,5 tỷ đồng tiền mặt, 5 sổ tiết kiệm trị giá 3,4 tỷ đồng, 6 sổ tiết kiệm trị giá hơn 55.000 USD cùng 8 giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Theo cáo trạng, tổng số tiền ông Trần Văn Trường phải chịu trách nhiệm về tội Nhận hối lộ là hơn 8 tỷ đồng, trong đó ông hưởng lợi riêng 6,8 tỷ đồng.

Nguyễn Thị Mai Anh bị xác định đưa hối lộ hơn 1,5 tỷ đồng; môi giới hối lộ hơn 5,9 tỷ đồng, hưởng lợi 3,3 tỷ đồng; đồng thời lừa đảo chiếm đoạt khoảng 3,7 tỷ đồng.