Vừa qua, UBND xã Thanh An đã ban hành Quyết định số 266/QĐ-UBND phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu cho gói thầu "Thi công xây dựng" thuộc dự án nâng cấp, mở rộng đường giao thông nông thôn An Lập 34. Kết quả cho thấy, một doanh nghiệp quen mặt đã dễ dàng giành được hợp đồng trong bối cảnh không có sự cạnh tranh trực tiếp.

Tỷ lệ tiết kiệm "nhỏ giọt"

Theo hồ sơ mời thầu số IB2600040897, gói thầu có giá dự toán là 3.011.163.158 đồng, sử dụng nguồn vốn ngân sách nhà nước phân cấp cho xã năm 2025 - 2026. Dù được tổ chức theo hình thức đấu thầu rộng rãi qua mạng, nhưng đến thời điểm đóng thầu, hệ thống chỉ ghi nhận duy nhất hồ sơ dự thầu từ Công ty TNHH Tư vấn - Xây dựng - Cầu đường Việt Đức Thành.

Giá trúng thầu được công bố là 2.998.866.181 đồng. Như vậy, sau quá trình đấu thầu "rộng rãi", số tiền tiết kiệm được cho ngân sách nhà nước chỉ vỏn vẹn hơn 12 triệu đồng, tương ứng tỷ lệ tiết kiệm cực thấp là 0,41%. Điều này đặt ra câu hỏi về tính hiệu quả kinh tế - một trong những mục tiêu cốt lõi của công tác đấu thầu theo Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15.

Mối liên hệ giữa nhà thầu và đơn vị tư vấn

Qua phân tích dữ liệu lịch sử đấu thầu, Công ty Việt Đức Thành không phải là cái tên xa lạ. Nhà thầu này có địa chỉ tại Dầu Tiếng, TP HCM và đã có kinh nghiệm trúng thầu hàng trăm dự án xây lắp trên địa bàn.

Đáng chú ý, tại gói thầu này, đơn vị tư vấn đánh giá hồ sơ dự thầu là Công ty TNHH Tư vấn đầu tư xây dựng AIC. Dữ liệu thống kê cho thấy sự "hợp ý" đáng kinh ngạc giữa hai đơn vị này. Trong quá khứ, Công ty Việt Đức Thành đã từng tham gia 37 gói thầu do AIC tư vấn hoặc mời thầu, và giành chiến thắng tại 35 gói. Tỷ lệ trúng thầu áp đảo này liệu có phải là yếu tố cần được các cơ quan chức năng lưu tâm để đảm bảo tính công bằng, minh bạch?

Nhận định từ chuyên gia

Theo nhận định của chuyên gia đấu thầu Nguyễn Quốc Vũ trên tinh thần xây dựng: "Việc gói thầu đấu thầu rộng rãi nhưng chỉ có một nhà thầu tham gia là tình trạng không trái luật, nhưng nó phản ánh mức độ cạnh tranh thực tế của thị trường tại địa phương đang ở mức thấp. Chủ đầu tư và các đơn vị tư vấn cần rà soát kỹ quy trình lập hồ sơ mời thầu (E-HSMT) theo Thông tư 79/2025/TT-BTC và Nghị định 214/2025/NĐ-CP để đảm bảo không có các tiêu chí làm hạn chế sự tham gia của các nhà thầu năng lực khác."

Chuyên gia Vũ cũng nhấn mạnh thêm, vai trò và trách nhiệm giải trình của Chủ đầu tư (UBND xã Thanh An) là rất quan trọng trong việc chứng minh tính hiệu quả của dự án khi tỷ lệ tiết kiệm quá thấp. Các bên liên quan cần nỗ lực hơn nữa để thu hút sự quan tâm của nhiều nhà thầu, từ đó tối ưu hóa nguồn lực ngân sách cho các công trình công cộng.

Dự án có thời gian thực hiện hợp đồng là 180 ngày, loại hợp đồng trọn gói. Dư luận kỳ vọng nhà thầu sẽ đảm bảo tiến độ và chất lượng thi công đúng như cam kết trong hồ sơ năng lực.