Theo tìm hiểu của Báo Tri thức và Cuộc sống, Trưởng phòng Kinh tế xã Đắk Song (tỉnh Lâm Đồng) Nguyễn Phước Thiện đã ký ban hành Quyết định số 127/QĐ-KT ngày 10/8/2026 phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu qua mạng gói thầu thi công xây dựng thuộc dự án: Nâng cấp đường giao thông từ Tỉnh lộ 682 đi thôn 4 và thôn Hà Nam Ninh xã Đắk Song. Gói thầu sử dụng nguồn vốn ngân sách tỉnh thuộc kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030, do UBND xã Đắk Song làm chủ đầu tư và ủy quyền cho Phòng Kinh tế xã Đắk Song làm đại diện chủ đầu tư.
Trúng thầu sát giá sau khi một mình dự thầu
Gói thầu thi công xây dựng công trình giao thông nói trên có số thông báo mời thầu IB2600408817, được tổ chức lựa chọn nhà thầu theo hình thức đấu thầu rộng rãi qua mạng, phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ và hợp đồng trọn gói. Thời gian tổ chức mời thầu được triển khai căn cứ theo Quyết định phê duyệt hồ sơ mời thầu số 104/QĐ-KT do Phòng Kinh tế xã Đắk Song ban hành ngày 27/07/2026.
Dữ liệu từ biên bản mở thầu hoàn thành ngày 07/08/2026 thể hiện, mặc dù phát hành hồ sơ công khai trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia theo hình thức đấu thầu rộng rãi, thời điểm đóng thầu chỉ ghi nhận duy nhất 1 nhà thầu nộp hồ sơ dự thầu là Liên danh thi công gói thầu: Nâng cấp đường giao thông từ Tỉnh lộ 682 đi thôn 4 và thôn Hà Nam Ninh xã Đắk Song.
Đến ngày 10/08/2026, Quyết định số 127/QĐ-KT chính thức phê duyệt liên danh này trúng thầu với giá 16.366.505.000 đồng. Đối chiếu với giá gói thầu được phê duyệt là 16.376.213.000 đồng, giá trị tiết kiệm cho nguồn vốn đầu tư công đạt 9.708.000 đồng, tương ứng tỷ lệ tiết kiệm khoảng 0,06%. Thời gian thực hiện gói thầu theo quyết định phê duyệt là 445 ngày.
Hồ sơ đánh giá do Công ty TNHH Tư vấn Xây dựng An Nguyên Đắk Nông lập báo cáo đánh giá và Công ty TNHH Tư vấn Xây dựng Thành Nhân Đắk Nông thực hiện thẩm định trước khi trình đại diện chủ đầu tư phê duyệt.
Cặp đôi liên danh quen mặt trên địa bàn
Theo hồ sơ đăng ký doanh nghiệp và dữ liệu từ hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, thành viên đứng đầu liên danh trúng thầu là Công ty Cổ phần Xây dựng và Thương mại Hưng Hồng Phát (mã số thuế 6400301323, thành lập ngày 31/03/2014, có địa chỉ trụ sở tại số 55, đường Lê Thánh Tông, phường Đông Gia Nghĩa, tỉnh Lâm Đồng).
Thành viên còn lại trong liên danh là Công ty TNHH Một thành viên Đinh Gia Đắk Nông (mã số thuế 6400285135, thành lập ngày 15/09/2016, địa chỉ trụ sở tại Tổ 2, phường Nam Gia Nghĩa, tỉnh Lâm Đồng).
Dữ liệu lịch sử đấu thầu cho thấy Công ty Cổ phần Xây dựng và Thương mại Hưng Hồng Phát từng tham gia khoảng 54 gói thầu trên cả nước, trong đó đã trúng 47 gói, trượt 4 gói, 1 gói chưa có kết quả và 2 gói bị hủy. Tổng giá trị trúng thầu ghi nhận (bao gồm cả liên danh và độc lập) đạt khoảng 291,29 tỷ đồng. Đáng chú ý, địa bàn tỉnh Lâm Đồng là thị trường hoạt động chủ yếu của doanh nghiệp này với 39 gói thầu trúng trong tổng số 45 gói tham gia, giá trị trúng thầu đạt hơn 264,71 tỷ đồng.
Về phía Công ty TNHH Một thành viên Đinh Gia Đắk Nông, doanh nghiệp từng tham gia 12 gói thầu và trúng tới 11 gói với tổng giá trị các gói trúng thầu (bao gồm liên danh và độc lập) đạt khoảng 98,31 tỷ đồng.
Đáng chú ý, hai nhà thầu này từng nhiều lần liên danh cùng nhau tại các gói thầu hạ tầng giao thông trên địa bàn địa phương, đơn cử như tại Phòng Kinh tế xã Quảng Trực (trúng gói thầu xây dựng với giá hơn 17,26 tỷ đồng) và tại Phòng Kinh tế xã Đắk Song (trúng gói thầu xây dựng với giá hơn 16,36 tỷ đồng).
Góc nhìn chuyên gia về tính cạnh tranh và hiệu quả kinh tế
Nhìn nhận về những gói thầu có quy mô vốn trên chục tỷ đồng nhưng tỷ lệ tiết kiệm ngân sách chỉ ở mức tượng trưng, Luật sư Nguyễn Văn Lập thuộc Đoàn Luật sư TP HCM nhận định, mục tiêu cốt lõi của hoạt động đấu thầu theo quy định của pháp luật là bảo đảm tính cạnh tranh, công bằng, minh bạch và hiệu quả kinh tế.
Theo Luật sư Nguyễn Văn Lập, Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 90/2025/QH15) cũng như Nghị định số 214/2025/NĐ-CP đã quy định rất rõ về việc không được đưa ra các điều kiện làm hạn chế sự tham gia của nhà thầu trong hồ sơ mời thầu. Khi một gói thầu đấu thầu rộng rãi qua mạng quy mô hơn 16,37 tỷ đồng nhưng chỉ có duy nhất 1 liên danh tham gia và trúng thầu với mức giảm giá chỉ hơn 9,7 triệu đồng, chủ đầu tư và các đơn vị tư vấn có trách nhiệm rà soát chặt chẽ các khâu từ lập dự toán, xây dựng tiêu chí kỹ thuật đến đánh giá hồ sơ nhằm bảo đảm nguồn vốn đầu tư công được sử dụng tiết kiệm tối đa theo tinh thần chỉ đạo tại Chỉ thị số 12/CT-TTg ngày 03/04/2026 của Thủ tướng Chính phủ và Công văn số 5557/BTC-QLĐT ngày 05/05/2026 của Bộ Tài chính.
QUY ĐỊNH PHÁP LUẬT VỀ BẢO ĐẢM CẠNH TRANH VÀ TRÁCH NHIỆM GIẢI TRÌNH TRONG ĐẤU THẦU
Nhằm bảo đảm nguồn vốn ngân sách nhà nước được sử dụng hiệu quả, hệ thống pháp luật về đấu thầu hiện hành đã đặt ra các hành lang pháp lý nghiêm ngặt:
1. Nghiêm cấm hạn chế nhà thầu trong hồ sơ mời thầu: Khoản 3 Điều 44 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 90/2025/QH15) quy định rõ: Hồ sơ mời thầu không được nêu điều kiện dẫn đến làm hạn chế sự tham gia của nhà thầu hoặc nhằm tạo lợi thế cho một hoặc một số nhà thầu gây ra sự cạnh tranh không bình đẳng. Đồng thời, khoản 2 Điều 26 Nghị định số 214/2025/NĐ-CP hướng dẫn cụ thể việc xây dựng tiêu chuẩn đánh giá phải công bằng, không tạo rào cản kỹ thuật hay tiêu chí tài chính bất hợp lý.
2. Trách nhiệm toàn diện của chủ đầu tư: Điều 78 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (sửa đổi năm 2025) quy định người đứng đầu chủ đầu tư chịu trách nhiệm toàn diện trước pháp luật và người có thẩm quyền về việc chuẩn bị, tổ chức lựa chọn nhà thầu; bảo đảm tiến độ, chất lượng và hiệu quả kinh tế của gói thầu; đồng thời có nghĩa vụ giải trình, cung cấp thông tin minh bạch khi có yêu cầu của cơ quan quản lý nhà nước và dư luận xã hội.
3. Tăng cường thực hiện tiết kiệm trong đấu thầu đầu tư công: Chỉ thị số 12/CT-TTg ngày 03/04/2026 của Thủ tướng Chính phủ và Công văn số 5557/BTC-QLĐT ngày 05/05/2026 của Bộ Tài chính yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tăng cường kỷ cương, nâng cao hiệu lực, hiệu quả trong công tác đấu thầu. Cơ quan quản lý yêu cầu chủ đầu tư rà soát chặt chẽ công tác lập dự toán, tối ưu hóa giá gói thầu và khuyến khích giảm giá trong quá trình thương thảo, hoàn thiện hợp đồng đối với các gói thầu đấu thầu rộng rãi nhằm triệt để tiết kiệm ngân sách nhà nước.