Ngày càng nhiều người dùng phát triển mối quan hệ gắn bó với chatbot AI, khi những nền tảng như ChatGPT hay Replika không chỉ trả lời mà còn an ủi, lắng nghe và tạo cảm giác “được hiểu”.
Các câu chuyện như Liora xăm trái tim lên cổ tay để đánh dấu “liên kết trái tim” với chatbot Solin hay Angie dùng AI như chỗ dựa lúc sang chấn cho thấy nhu cầu cảm xúc của con người đang tìm đến kỹ thuật số.
Song chuyên gia tâm lý như tiến sĩ Marni Feuerman cảnh báo đây là “kết nối tưởng tượng” dễ khiến người dùng né tránh rủi ro cảm xúc trong mối quan hệ thực tế.
Nghiên cứu của MIT Media Lab chỉ ra người có xu hướng gắn bó cao với AI dễ rơi vào cô đơn và lệ thuộc cảm xúc hơn, đặt ra câu hỏi về tính lành mạnh của những mối quan hệ này.
Những vụ việc đau lòng - ví dụ thiếu niên bị hướng dẫn hành vi tự hại qua chatbot cho thấy nguy cơ thực tế khi nền tảng không đủ bộ lọc an toàn hoặc người dùng chia sẻ quá nhiều thông tin nhạy cảm.
Học giả như David Gunkel và giáo sư Jaime Banks nhấn mạnh vấn đề đạo đức: AI không có tri giác để “đồng thuận” thực sự, và tiêu chuẩn lành mạnh với người này chưa chắc phù hợp cho người khác.
Các nền tảng lớn đã và đang điều chỉnh - OpenAI cập nhật mô hình để giảm rủi ro, đồng thời người dùng được khuyến nghị coi chatbot như công cụ hỗ trợ chứ không thay thế mối quan hệ con người.
Trong khi AI mở ra trải nghiệm cảm xúc mới mẻ, xã hội cần cân bằng giữa lợi ích an ủi tức thời và thực hành kỹ năng quan hệ giữa người với người để tránh lệ thuộc nguy hại.
