Báo Tri thức và Cuộc sống - TIN TỨC PHỔ BIẾN KIẾN THỨC 24H
  • Tài chính - Ngân hàng
  • Bất động sản
  • Doanh nghiệp - Doanh nhân
  • Tin 24/7
  • Tiêu dùng - Bạn đọc
  • VietnamDaily Relax
Báo Tri thức và Cuộc sống - TIN TỨC PHỔ BIẾN KIẾN THỨC 24H
Tài chính - Ngân hàng Bất động sản Doanh nghiệp - Doanh nhân Tin 24/7 Tiêu dùng - Bạn đọc VietnamDaily Relax

VietnamDaily Relax

Tiến hóa kỳ lạ của mắt: Từ mắt đơn đến khả năng phân biệt ngày đêm

28/02/2026 07:12

Các nhà khoa học cho biết tổ tiên của chúng ta từng có mắt đơn, sau đó mất đi và phát triển thành mắt phân biệt ngày đêm, phản ánh sự thích nghi qua thời gian.

Tâm Anh (theo Phys)

Sinh vật hai đầu kỳ bí trong bức tranh tường cổ

Các nhà nghiên cứu thuộc Đại học Lund (Thụy Điển) và Đại học Sussex (Anh) mới đăng báo cáo trên chuyên san Current Biology nói về khám phá thú vị. Đó là mọi loài có xương sống đều tiến hóa từ một tổ tiên xa xưa sở hữu một mắt duy nhất hay còn gọi độc nhãn. Con mắt duy nhất này nằm trên đỉnh đầu. Ảnh: Creative Commons.
Các nhà nghiên cứu thuộc Đại học Lund (Thụy Điển) và Đại học Sussex (Anh) mới đăng báo cáo trên chuyên san Current Biology nói về khám phá thú vị. Đó là mọi loài có xương sống đều tiến hóa từ một tổ tiên xa xưa sở hữu một mắt duy nhất hay còn gọi độc nhãn. Con mắt duy nhất này nằm trên đỉnh đầu. Ảnh: Creative Commons.
Theo các nhà nghiên cứu, những tàn tích của độc nhãn ngày nay đã trở thành tuyến tùng trong não người. Tuyến tùng là một tuyến nội tiết nhỏ, hình hạt đậu nằm sâu trong trung tâm não bộ. Ảnh: AI- Generated.
Theo các nhà nghiên cứu, những tàn tích của độc nhãn ngày nay đã trở thành tuyến tùng trong não người. Tuyến tùng là một tuyến nội tiết nhỏ, hình hạt đậu nằm sâu trong trung tâm não bộ. Ảnh: AI- Generated.
"Những kết quả trên thật sự đáng kinh ngạc, đảo ngược toàn bộ hiểu biết của con người về sự tiến hóa của mắt và bộ não", giáo sư danh dự Dan-E Nilsson của Đại học Lund cho hay. Ảnh: mythologyworldwide.com.
"Những kết quả trên thật sự đáng kinh ngạc, đảo ngược toàn bộ hiểu biết của con người về sự tiến hóa của mắt và bộ não", giáo sư danh dự Dan-E Nilsson của Đại học Lund cho hay. Ảnh: mythologyworldwide.com.
Báo cáo của nhóm nghiên cứu cũng chỉ ra sinh vật độc nhãn với con mắt giữa trán được cho là họ hàng vô cùng xa xôi của con người, tồn tại trên Trái đất cách đây gần 600 triệu năm. Ảnh: optometry.berkeley.edu.
Báo cáo của nhóm nghiên cứu cũng chỉ ra sinh vật độc nhãn với con mắt giữa trán được cho là họ hàng vô cùng xa xôi của con người, tồn tại trên Trái đất cách đây gần 600 triệu năm. Ảnh: optometry.berkeley.edu.
Sinh vật độc nhãn có kích thước nhỏ, hình dạng giống giun, ít vận động và kiếm ăn bằng cách lọc sinh vật phù du từ nước biển. Trước đó, nó từng có một dạng đôi mắt như phần lớn các loài động vật khác. Ảnh: conciatore.org.
Sinh vật độc nhãn có kích thước nhỏ, hình dạng giống giun, ít vận động và kiếm ăn bằng cách lọc sinh vật phù du từ nước biển. Trước đó, nó từng có một dạng đôi mắt như phần lớn các loài động vật khác. Ảnh: conciatore.org.
"Chúng tôi vẫn chưa rõ liệu cặp mắt ban đầu trong nhánh tiến hóa của chúng ta chỉ là các tế bào nhạy sáng hoặc đã là mắt có khả năng tạo ảnh đơn giản. Chúng tôi chỉ biết rằng về sau sinh vật (độc nhãn) đã mất đi cấu trúc đó", giáo sư Nilsson cho hay. Ảnh: ancient-origins.net.
"Chúng tôi vẫn chưa rõ liệu cặp mắt ban đầu trong nhánh tiến hóa của chúng ta chỉ là các tế bào nhạy sáng hoặc đã là mắt có khả năng tạo ảnh đơn giản. Chúng tôi chỉ biết rằng về sau sinh vật (độc nhãn) đã mất đi cấu trúc đó", giáo sư Nilsson cho hay. Ảnh: ancient-origins.net.
Lối sống ngày càng thụ động hơn đồng nghĩa với sinh vật độc nhãn không còn cần đến cặp mắt nên chức năng này tự động bị loại bỏ trong quá trình tiến hóa. Tuy nhiên, nó vẫn giữ lại một nhóm tế bào nhạy sáng ở giữa đầu. Ảnh: Public Domain.
Lối sống ngày càng thụ động hơn đồng nghĩa với sinh vật độc nhãn không còn cần đến cặp mắt nên chức năng này tự động bị loại bỏ trong quá trình tiến hóa. Tuy nhiên, nó vẫn giữ lại một nhóm tế bào nhạy sáng ở giữa đầu. Ảnh: Public Domain.
Theo thời gian, nhóm tế bào phát triển thành một mắt giữa nguyên thủy, đủ khả năng phân biệt ngày lẫn đêm cũng như nhận biết phương hướng trên hoặc dưới. Ảnh: smithsonianmag.com.
Theo thời gian, nhóm tế bào phát triển thành một mắt giữa nguyên thủy, đủ khả năng phân biệt ngày lẫn đêm cũng như nhận biết phương hướng trên hoặc dưới. Ảnh: smithsonianmag.com.
Trong hàng triệu năm tiếp theo, tổ tiên xa xưa của chúng ta một lần nữa quay trở lại lối sống năng động, bơi lội nhiều hơn, làm gia tăng nhu cầu về cặp mắt. Từ các phần của mắt giữa nhỏ bé này, những đôi mắt có khả năng tạo ảnh đã xuất hiện trở lại. Ảnh: Marsyas (2005), CC BY-SA 2.5.
Trong hàng triệu năm tiếp theo, tổ tiên xa xưa của chúng ta một lần nữa quay trở lại lối sống năng động, bơi lội nhiều hơn, làm gia tăng nhu cầu về cặp mắt. Từ các phần của mắt giữa nhỏ bé này, những đôi mắt có khả năng tạo ảnh đã xuất hiện trở lại. Ảnh: Marsyas (2005), CC BY-SA 2.5.
Mời độc giả xem video: Đằng sau thành công của các nhà khoa học. Nguồn: VTV24.

Bạn có thể quan tâm

Top hiện tượng thiên văn hứa hẹn bùng nổ bầu trời tháng 5/2026

Top hiện tượng thiên văn hứa hẹn bùng nổ bầu trời tháng 5/2026

Phong cách thời trang quyến rũ của Chi Pu

Phong cách thời trang quyến rũ của Chi Pu

Sáng tạo và giới hạn, bài học từ những ca từ gây tranh cãi

Sáng tạo và giới hạn, bài học từ những ca từ gây tranh cãi

Nghệ sĩ Hoàng Mập: ‘Lễ Tết ngày xưa là sân khấu, bây giờ là gia đình’

Nghệ sĩ Hoàng Mập: ‘Lễ Tết ngày xưa là sân khấu, bây giờ là gia đình’

Khám phá vẻ đẹp kỳ diệu của opal - viên đá cầu vồng huyền bí

Khám phá vẻ đẹp kỳ diệu của opal - viên đá cầu vồng huyền bí

Học DJ Mie cách lên đồ đi biển vừa trẻ trung lại tôn dáng

Học DJ Mie cách lên đồ đi biển vừa trẻ trung lại tôn dáng

Lê Thiện Viễn nói về thách thức, giá trị của phim Việt khi ra thế giới

Lê Thiện Viễn nói về thách thức, giá trị của phim Việt khi ra thế giới

Vai trò các cánh quân trong chiến dịch Hồ Chí Minh

Vai trò các cánh quân trong chiến dịch Hồ Chí Minh

Sao nhí Thái Lan đóng phim 'Phí Phông' khoe quà của fan Việt

Sao nhí Thái Lan đóng phim 'Phí Phông' khoe quà của fan Việt

Á khôi Hoài Nam gây sốt với màn hát ở lễ tốt nghiệp

Á khôi Hoài Nam gây sốt với màn hát ở lễ tốt nghiệp

Hoa hậu Phan Phương Oanh đoàn tụ gia đình, khoe góc nhà 'toàn giấy khen'

Hoa hậu Phan Phương Oanh đoàn tụ gia đình, khoe góc nhà 'toàn giấy khen'

Cô gái mồ côi Nguyễn Khuê Thu đăng quang Mrs Earth Vietnam 2026

Cô gái mồ côi Nguyễn Khuê Thu đăng quang Mrs Earth Vietnam 2026

Top tin bài hot nhất

Top hiện tượng thiên văn hứa hẹn bùng nổ bầu trời tháng 5/2026

Top hiện tượng thiên văn hứa hẹn bùng nổ bầu trời tháng 5/2026

01/05/2026 13:30
Phong cách thời trang quyến rũ của Chi Pu

Phong cách thời trang quyến rũ của Chi Pu

01/05/2026 07:22
Sáng tạo và giới hạn, bài học từ những ca từ gây tranh cãi

Sáng tạo và giới hạn, bài học từ những ca từ gây tranh cãi

01/05/2026 07:02
Phát hiện kim loại quý hơn vàng trong ngôi mộ cổ

Phát hiện kim loại quý hơn vàng trong ngôi mộ cổ

01/05/2026 12:12
Starlink vào Việt Nam cạnh tranh: Ai mới là kẻ yếu?

Starlink vào Việt Nam cạnh tranh: Ai mới là kẻ yếu?

01/05/2026 19:02

Giấy phép hoạt động báo chí số 29/GP-CBC Bộ TTTT cấp ngày 24/12/2020

Tổng biên tập: Nhà báo Nguyễn Thị Mai Hương

Phó Tổng biên tập: Nhà báo Nguyễn Danh Châu

Tòa soạn: Số 70 Trần Hưng Đạo, phường Cửa Nam, Hà Nội.

VPĐD tại TP.HCM: Số 54 Phạm Huy Thông, phường Hạnh Thông, Thành phố Hồ Chí Minh.

Điện thoại: 024 6 254 3519

Hotline: 096 523 7756 (Toà soạn Hà Nội) / 091 122 1222 (VPĐD TPHCM)

Email: tkts@kienthuc.net.vn

Chuyên trang của Báo

Báo Tri thức và Cuộc sống - TIN TỨC PHỔ BIẾN KIẾN THỨC 24H

Liên hệ quảng cáo

Email: quangcao.kienthuc@gmail.com

DMCA.com Protection Status