Cách đây gần 28.000 năm, một nam thiếu niên được chôn cất cẩn thận trong một hang động ở khu vực ngày nay thuộc miền bắc Italy. Đầu cậu được che phủ bởi một chiếc mũ làm từ vỏ sò tuyệt đẹp và tay phải nắm chặt một lưỡi dao bằng đá lửa. Ảnh: Getty Images.
Đây là hài cốt cổ nhất được tìm thấy trong hang Arene Candide. Nam thiếu niên này qua đời khoảng 28.000 đến 27.400 năm trước. Khi ấy, cậu ở độ tuổi từ 14 - 17. Theo kết quả nghiên cứu mới công bố, các chuyên gia đã thành công xác định được nguyên nhân tử vong của nam thiếu niên trên là do bị gấu tấn công. Ảnh: Sparacello et al. 2025, Journal of Anthropological Sciences (CC-BY 4.0).
"Có lẽ nam thiếu niên ấy đã bất tỉnh khi bị gấu tấn công và không bao giờ tỉnh lại", nhà khảo cổ học sinh học Vitale Sparacello tại Đại học Cagliari ở Sardinia cho hay. Ảnh: Capricornis crispus/Wikimedia Commons.
Để giải mã bí ẩn này, chuyên gia Sparacello và các đồng nghiệp đã kiểm tra hài cốt của cậu bé - được khai quật lần đầu tiên từ hang Arene Candide ở Liguria vào năm 1942 và được đặt biệt danh là "Il Principe" (Hoàng tử) - để tìm kiếm những manh mối vi mô về cái chết bất ngờ của cậu. Ảnh: Stefano Sparacello et al., in Journal of Anthropological Sciences.
Khi hài cốt của "hoàng tử" được tìm thấy vào hơn 80 năm trước, các nhà khảo cổ học ngay lập tức nghi ngờ người này đã trải qua một chấn thương nghiêm trọng vào khoảng thời gian qua đời do những tổn thương lan rộng đến xương vùng vai trái, cổ và hàm dưới. Ảnh: ph. courtesy of the Ministry of Culture, Superintendency ABAP IM-SV.
Tuy nhiên, không có phân tích chính thức nào về bộ hài cốt được các chuyên gia công bố. Thi hài của nam thiếu niên sau đó đã được ghép lại với nhau và trưng bày tại Bảo tàng Khảo cổ học Liguria ngay sau Thế chiến 2. Ảnh: ph. courtesy of the Ministry of Culture, Superintendence ABAP IM-SV.
Gần đây, các nhà nghiên cứu đã được bảo tàng cho phép đưa bộ hài cốt "hoàng tử" ra khỏi khu trưng bày để kiểm tra, phân tích. Nhờ vậy, họ chụp ảnh và tạo mô hình bề mặt 3D của thi hài. Ảnh: artsupp.com.
Sau khi phân tích kỹ lưỡng các hình ảnh, các nhà nghiên cứu kết luận rằng, trên đường đi tìm kiếm thức ăn, "hoàng tử" đã bị chấn thương nghiêm trọng ở vai và mặt vào khoảng thời gian tử vong, đúng như kết luận ban đầu của giới chuyên gia. Ảnh: mudifinale.com.
Kết quả phân tích mới của các chuyên gia cũng tiết lộ những tổn thương cho thấy "hoàng tử" đã bị gấu tấn công. Tình trạng trên xương cho thấy nam thiếu niên sống sót qua đời sau 3 ngày bị gấu tấn công với nguyên nhân tử vong có thể do là tổn thương não thứ phát, xuất huyết nội tạng hoặc suy đa tạng. Ảnh: visitfinaleligure.it.
Theo nhóm nghiên cứu, "hoàng tử" rất có thể đã nhận được chăm sóc ngay lập tức từ cộng đồng sau khi bị gấu tấn công. Nhờ vậy, cậu sống thêm 3 ngày. Ảnh: mudifinale.com.
