Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), thị trường dầu mỏ đang xuất hiện những dấu hiệu đầu tiên của quá trình tái cân bằng, dù nguồn cung diesel vẫn chịu nhiều sức ép.
Trong báo cáo thị trường dầu mỏ hàng tháng công bố ngày 13/11, IEA cho biết sản lượng dầu thô của Nga trong tháng 10 đạt 8,73 triệu thùng/ngày, tăng 210.000 thùng/ngày so với tháng trước.
Đà phục hồi này diễn ra trong bối cảnh các chuyến hàng dầu từ khu vực Vùng Vịnh được nối lại, góp phần đưa thị trường dầu toàn cầu trở lại trạng thái dư cung sau nhiều tháng chịu tác động từ xung đột tại Trung Đông.
Tổng nguồn cung dầu toàn cầu đạt 105,4 triệu thùng/ngày trong tháng 10, tăng 2,3 triệu thùng/ngày so với tháng 9. Tính từ tháng 8, nguồn cung đã tăng tới 5,3 triệu thùng/ngày, mức tăng mà IEA đánh giá là đặc biệt lớn, bất chấp các cuộc tấn công nhằm vào hạ tầng năng lượng và tàu chở dầu vẫn tiếp diễn.
Lượng dầu tồn kho toàn cầu cũng tăng trở lại lần đầu tiên kể từ tháng 6. Theo số liệu của IEA, lượng tồn kho được theo dõi tăng 52 triệu thùng trong tháng 10, tương đương khoảng 1,7 triệu thùng/ngày.
"Thị trường dầu mỏ đang cho thấy những dấu hiệu ban đầu của quá trình tái cân bằng, khi nguồn cung dầu toàn cầu lần đầu tiên vượt nhu cầu kể từ khi chiến sự tại Iran bùng phát", các chuyên gia IEA nhận định.
Thỏa thuận diesel giữa ông Trump và ông Putin góp phần thay đổi triển vọng nguồn cung
Một trong những yếu tố tác động đến triển vọng nguồn cung là thỏa thuận giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Nga Vladimir Putin về việc đưa diesel có nguồn gốc từ Nga trở lại thị trường quốc tế, được công bố ngày 9/10.
Sau thỏa thuận này, Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) thuộc Bộ Tài chính Mỹ đã cấp giấy phép chung, cho phép thực hiện một số giao dịch liên quan đến diesel có nguồn gốc từ Nga đến ngày 7/4/2027.
Tuy nhiên, IEA lưu ý nguồn cung diesel vẫn chưa thể phục hồi tương ứng với đà tăng của dầu thô. Các cuộc tấn công dai dẳng nhằm vào hạ tầng năng lượng Nga tiếp tục cản trở hoạt động cung ứng diesel của nước này ra thị trường quốc tế, trong khi những gián đoạn tại Trung Đông càng làm tình hình thêm căng thẳng.
Điều này cho thấy nguồn cung dầu thô tăng không đồng nghĩa nguồn cung các sản phẩm lọc dầu cũng được cải thiện tương ứng. Công suất lọc dầu và hoạt động xuất khẩu các sản phẩm dầu đã qua chế biến vẫn đang gặp những hạn chế nhất định.
"Các cuộc tấn công liên tục nhằm vào hạ tầng năng lượng Nga tiếp tục bóp nghẹt nguồn cung diesel của nước này cho thị trường quốc tế, làm gia tăng những tổn thất vốn đã phát sinh từ tình hình Trung Đông", IEA nhận định.
IEA nâng dự báo nguồn cung dầu trong quý IV và năm 2027
Triển vọng nguồn cung dầu trong những tháng cuối năm đang được cải thiện nhờ dòng chảy xuất khẩu gia tăng. Những gián đoạn tại Trung Đông và Nga phần nào được bù đắp bởi sản lượng tăng từ Mỹ, Canada, Brazil, Argentina và Guyana.
Theo IEA, năm quốc gia này dự kiến đóng góp thêm tổng cộng 1,6 triệu thùng dầu/ngày trong năm nay.
Trước diễn biến trên, cơ quan này đã nâng dự báo nguồn cung dầu toàn cầu trong quý IV thêm 3,3 triệu thùng/ngày. Đối với năm 2027, IEA hiện dự báo nguồn cung sẽ tăng thêm 6,6 triệu thùng/ngày.
Những điều chỉnh này phản ánh kỳ vọng nguồn cung dầu toàn cầu tiếp tục được cải thiện, dù thị trường vẫn phải đối mặt với những rủi ro địa chính trị và gián đoạn trong hoạt động vận chuyển, khai thác cũng như chế biến dầu.
Việc nguồn cung vượt nhu cầu trong tháng 10 là tín hiệu đáng chú ý đối với thị trường năng lượng sau nhiều tháng biến động mạnh. Tuy nhiên, sự phân hóa giữa nguồn cung dầu thô và diesel cho thấy quá trình bình thường hóa thị trường vẫn chưa đồng đều.
Tham khảo: CNBC