Thanh tra Ủy ban Chứng khoán Nhà nước vừa ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Tổng Công ty cổ phần Đầu tư Phát triển Xây dựng (DIC Group, HoSE: DIG) do có hành vi sử dụng vốn sai mục đích từ đợt phát hành trái phiếu riêng lẻ, đồng thời áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả nghiêm trọng là buộc thu hồi toàn bộ số chứng khoán này.

Theo Quyết định số 313/QĐ-XPHC, DIC Group bị phạt tiền 175 triệu đồng theo quy định tại Nghị định số 156/2020/NĐ-CP và Nghị định số 128/2021/NĐ-CP. Nguyên nhân xuất phát từ việc doanh nghiệp đã tự ý thay đổi kế hoạch sử dụng dòng tiền từ lô trái phiếu mã DIGH2326001 phát hành cuối năm 2023 với tổng giá trị 600 tỷ đồng. Thay vì giải ngân toàn bộ vào Dự án Khu đô thị du lịch Long Tân tại tỉnh Đồng Nai như phương án đã cam kết và công bố cho các nhà đầu tư, DIC Group lại chuyển hướng dòng vốn lên tới 520,5 tỷ đồng để phục vụ các mục đích tài chính khác. Cụ thể, doanh nghiệp đã chi 200 tỷ đồng để mua cổ phần của Công ty cổ phần Du lịch DIC và dùng hơn 320 tỷ đồng còn lại để tất toán gốc, lãi cho một lô trái phiếu khác sắp đáo hạn.

Đáng chú ý, bên cạnh án phạt hành chính, chế tài nặng nề nhất mà DIC Group phải đối mặt là biện pháp khắc phục hậu quả buộc thu hồi chứng khoán đã phát hành. Doanh nghiệp có trách nhiệm hoàn trả tiền mua trái phiếu hoặc tiền đặt cọc cho các nhà đầu tư có yêu cầu, kèm theo tiền lãi phát sinh tính theo lãi suất ghi trên trái phiếu. Thời hạn để các nhà đầu tư gửi yêu cầu tối đa là 60 ngày kể từ ngày quyết định có hiệu lực, và doanh nghiệp phải thực hiện nghĩa vụ chi trả trong vòng 15 ngày sau khi tiếp nhận yêu cầu.

Việc điều chuyển dòng vốn sai mục đích từ các dự án bất động sản trọng điểm sang tháo gỡ áp lực nợ đến hạn hoặc đầu tư tài chính vốn là thực trạng đáng báo động trên thị trường. Lệnh buộc thu hồi chứng khoán và hoàn tiền lần này không chỉ giáng một đòn mạnh vào uy tín huy động vốn của DIC Group, mà còn tạo ra áp lực tài chính rất lớn cho doanh nghiệp trong bối cảnh thanh khoản phân khúc bất động sản đô thị lớn vẫn chưa hoàn toàn phục hồi. Sự can thiệp quyết liệt từ cơ quan quản lý phát đi tín hiệu mạnh mẽ về việc thắt chặt kỷ cương, yêu cầu tính minh bạch tuyệt đối trong hoạt động sử dụng vốn của các doanh nghiệp niêm yết hiện nay.

Nhìn lại kết quả kinh doanh quý 1/2026, DIG tiếp tục lún sâu vào thế bế tắc về thanh khoản cốt lõi khi doanh thu thuần chỉ đạt vỏn vẹn hơn 144,5 tỷ đồng. Tình trạng thu không đủ bù chi khiến doanh nghiệp phải chịu khoản lỗ ròng hơn 6,58 tỷ đồng, dù đã có sự cải thiện nhẹ so với mức lỗ 35,3 tỷ đồng của cùng kỳ năm 2025. Sự suy giảm nghiêm trọng của hoạt động kinh doanh chính là lý do đẩy doanh nghiệp vào tình cảnh thiếu hụt dòng tiền lưu động để tài trợ cho các dự án dở dang, buộc ban điều hành phải phụ thuộc lớn vào việc điều chuyển dòng vốn và các nghiệp vụ tài chính ngắn hạn.

Áp lực tài chính của DIG phần nào được thể hiện qua cấu trúc nợ vay đầy biến động. Tính đến cuối tháng 3/2026, tổng nợ phải trả của doanh nghiệp đạt mức 7.568 tỷ đồng, ghi nhận mức giảm mạnh so với con số 8.934 tỷ đồng ở thời điểm đầu năm. Sự sụt giảm nợ phải trả này đi kèm với động thái tất toán toàn bộ gánh nặng trái phiếu trong kỳ khi dư nợ trái phiếu thường về mức 0 tại cuối tháng 3 (giảm toàn bộ 800 tỷ đồng dư nợ đầu năm). Cấu trúc nợ vay tài chính ngắn hạn ngắn và dài hạn của doanh nghiệp tại cuối quý 1 lần lượt còn ghi nhận 702 tỷ đồng và 722 tỷ đồng.

Tuy nhiên, việc phải dồn lực làm sạch các nghĩa vụ nợ, bao gồm cả việc tự ý "xé rào" mang hơn 320,5 tỷ đồng từ lô trái phiếu mới DIGH2326001 đi hoàn trả gốc và lãi cho lô cũ đến hạn dẫu đã hạ bớt gánh nặng tổng nợ, lại đẩy hệ số thanh toán nhanh của doanh nghiệp vào thế báo động trực tiếp khi nguồn thu dồi dào từ các dự án trọng điểm như Khu đô thị du lịch Long Tân vẫn chưa thể hiện thực hóa.