Theo tìm hiểu của PV Báo Tri thức và Cuộc sống, một trong những điểm chung tại các gói thầu giá trị lớn mà Công ty TNHH Thương mại Tá Lợi trúng thầu là sự "sảy chân" của các đối thủ cạnh tranh ở những bước đánh giá then chốt.

Điển hình tại gói thầu số 03 huyện Đam Rông (trị giá hơn 39,8 tỷ đồng), biên bản mở thầu ghi nhận có 3 nhà thầu tham dự gồm: Công ty TNHH Khánh Lợi, Công ty CP Xây dựng Tư vấn và Đầu tư Năm Tám Chín và Liên danh Tá Lợi – Phạm Gia – Quốc Huy. Tuy nhiên, báo cáo đánh giá E-HSDT số 20/BCĐG ngày 27/10/2025 cho thấy cả hai đối thủ của Tá Lợi đều bị loại ngay từ bước đánh giá tính hợp lệ và năng lực.

Lý do được Tổ chuyên gia đưa ra là Công ty TNHH Khánh Lợi và Công ty CP Xây dựng Tư vấn và Đầu tư Năm Tám Chín đều không có tài liệu chứng minh đủ điều kiện kinh doanh dịch vụ phòng cháy chữa cháy (PCCC). Mặc dù bên mời thầu đã có văn bản yêu cầu làm rõ, nhưng các đơn vị này vẫn không bổ sung được tài liệu cần thiết. Việc hai nhà thầu chuyên nghiệp cùng mắc một lỗi về hồ sơ pháp lý cơ bản tại một gói thầu lớn là điều khá hy hữu.

Luật sư Nguyễn Văn Lập (Đoàn Luật sư TP HCM) bình luận: "Theo quy định của Luật Đấu thầu và Nghị định 214/2025/NĐ-CP, việc nhà thầu không đáp ứng điều kiện về giấy phép chuyên ngành là lỗi không thể bổ sung nếu không có sẵn trước thời điểm đóng thầu. Tuy nhiên, sự trùng hợp này thường khiến dư luận đặt nghi vấn về hiện tượng tham gia cho đủ quân số của nhà thầu".

Tương tự, tại gói thầu số 09 huyện Đức Trọng (trị giá hơn 9,2 tỷ đồng), đối thủ là Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Xây dựng Ngọc Cường bị loại vì "không có thuyết minh biện pháp thi công mương đan chịu lực" và thuyết minh biện pháp thi công cống không phù hợp với thiết kế. Nhà thầu còn lại là Công ty TNHH Tiến Đức cũng bị loại do không cung cấp được tài liệu chứng minh kinh nghiệm thực hiện hợp đồng tương tự.

Sự thiếu vắng sự cạnh tranh thực chất dẫn đến hệ quả tất yếu là tỷ lệ tiết kiệm cho ngân sách thấp.

Tại xã Lạc Dương (đã sáp nhập các xã Đạ Sar, Đạ Nhim, Đạ Chais thành xã Lạc Dương từ 01/07/2025), Công ty TNHH Thương mại Tá Lợi trúng thầu với tỷ lệ "áp đảo". Trong 8 gói thầu tham gia tại Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng khu vực Lạc Dương, doanh nghiệp này trúng tới 7 gói. Tỷ lệ giá trúng thầu so với dự toán tại đây cũng ở mức cao ngất ngưởng: 98,83%.

Cần nhắc lại rằng, theo quy định Luật Đấu thầu 2023, Nghị định 214 và Thông tư 79, việc đảm bảo tính cạnh tranh và minh bạch là yêu cầu bắt buộc để nâng cao hiệu quả đầu tư công. Những gói thầu trúng sát giá với các đối thủ bị loại bởi những lỗi sơ đẳng đang tạo ra những dấu hỏi về tính minh bạch trong công tác tổ chức đấu thầu tại địa phương.

Báo Tri thức và Cuộc sống tiếp tục thông tin./.

[Kỳ 3:] Công ty TNHH Thương mại Tá Lợi: Năng lực thực sự hay từ "sân nhà"?