Vườn quốc gia Pù Mát nằm ở sườn phía Đông dãy Trường Sơn, trải dài trên 3 huyện miền núi của tỉnh Nghệ An là: Con Cuông, Anh Sơn và Tương Dương.
Pù Mát theo tiếng của đồng bào dân tộc Thái là những con dốc cao. Vườn quốc gia Pù Mát được thành lập năm 2002 và được UNESCO công nhận là khu dự trữ sinh quyển thế giới năm 2007.
Vườn quốc gia Pù Mát hiện có diện tích rừng tự nhiên 194.000 ha, trong đó vùng lõi có diện tích 94.000 ha và vùng đệm 100.000ha. Đỉnh Pù Mát cao 1.840 m, quanh năm mây phủ.
Hiện, vườn quốc gia Pù Mát là một trong số ít khu bảo vệ có tính đa dạng sinh học cao nhất nước ta và cả khu vực châu Á. Nơi đây có thảm thực vật đa dạng phong phú bậc nhất khu vực.
Các loài thực vật quý ở vườn quốc gia Pù Mát có thể kể đến như: Pơ Mu, Sa Mu, Sao Hải Nam. Ngoài ra trong rừng còn rất nhiều loại cây dược liệu quý.
Hệ động vật ở đây cũng rất phong phú với hơn 240 loài thú, trong đó có các loài thú quý hiếm như: mang Trường Sơn, đặc biệt là Sao La hay còn được gọi là "Kỳ lân Châu Á", là một trong những loài thú hiếm nhất trên thế giới sinh sống trong vùng núi rừng Trường Sơn tại Việt Nam và Lào.
Ngoài các loài thú lớn, nơi đây có 314 loài chim, 52 loài bò sát, 34 loài lưỡng cư, 83 loài cá, 305 loài bướm ngày, 83 loài bướm đêm, 11 loài bướm hoàng đế và hàng trăm loài côn trùng quý hiếm khác đang được nghiên cứu và phát hiện.
Ngoài ra, nơi đây có cả một hệ thống rừng nguyên sinh thượng nguồn Khe Thơi, Khe Bu, Khe Choăng, Cao Vều, thác Khe Kèm, suối nước Moọc, sông Giăng, hay rừng săng lẻ – một khu rừng cổ thụ rợp bóng mát quanh năm.
Ở Vườn quốc gia Phù Mát còn có sông Giăng trong vùng lõi khu rừng, tạo nên những ghềnh, suối, những thác nước đẹp hùng vĩ như: thác Sao Va; thác Kèm; suối Tiên, suối nước nóng Tân Kỳ và những hang động kỳ vĩ như: hang Thẳm Bua, danh thắng quốc gia ở Quỳ Châu…
Đặc biệt, đây cũng là nơi cư trú lâu đời của đồng bào các dân tộc ít người như: Thái, Khơ Mú, Ơ Đu và Đan Lai...
Sự đa dạng của các tộc người đã tạo cho Vườn quốc gia Pù Mát nhiều nét văn hoá dân gian đặc sắc có giá trị. Đó là vải thổ cẩm và các sản phẩm từ thổ cẩm; cơm lam Kẻ Quạ, cá mát sông Giăng, Lạp Pa, thịt chua, canh măng đắng, canh bon, rượu trấu.
Hiện, Vườn quốc gia Pù Mát là điểm đến hấp dẫn. Đến Vườn quốc gia Pù Mát, khách tham quan có cơ hội khám phá quần thể điểm du lịch tại Môn Sơn (cây đa Cồn Chùa, đập Phà Lài, sông Giăng, khe Khặng, thác Làng Yên…); làng nghề dệt thổ cẩm; thành Trà Lân, bia Mã Nhai, hang Ông Trạng...
Ngoài ra, khách du lịch còn có cơ hội khám phá khe Nước Mọc, thẩm Nàng Màn, hang Ốc; Quần thể điểm du lịch thác Kèm (thác Khe Kèm, đỉnh Khe Kèm, đỉnh Pơ Mu…); rừng săng lẻ, các hang động, đỉnh Khe Thơi, đỉnh Pù Mát.
