Theo hồ sơ PV Báo Tri thức và Cuộc sống có được, mấu chốt của những lùm xùm tại Gói thầu số 08 tại đặc khu Phú Quốc nằm ở quá trình đối chiếu tài liệu và đánh giá lại hồ sơ. Biên bản làm việc số 20/BB-PKTHTĐT ngày 16/01/2026 cho thấy, ban đầu Liên danh IB2500551238 đã được mời đến đối chiếu bản gốc hồ sơ dự thầu. Đây là quy trình thường dành cho nhà thầu được xếp hạng thứ nhất.
Tuy nhiên, sau buổi làm việc này, phía chủ đầu tư lại có yêu cầu đánh giá lại hồ sơ vào ngày 06/02/2026. Tiếp đó, Báo cáo đánh giá E-HSDT số 01/BCĐG-TN.26 ngày 10/03/2026 đã xuất hiện với kết quả "Không đạt" dành cho Liên danh IB2500551238, chuyển cơ hội trúng thầu sang cho Công ty TNHH Xây dựng và Thương mại Nhung Hòa.
Nhà thầu Liên danh IB2500551238 trong đơn kiến nghị đã đặt thẳng vấn đề: Tại sao nhà thầu đã được mời đối chiếu hồ sơ gốc (nghĩa là đã đáp ứng về kỹ thuật và xếp hạng 1) nhưng sau đó lại bị đánh giá lại là "Không đạt" kỹ thuật?. Nhà thầu này cho rằng việc loại bỏ họ vì lỗi bản vẽ ghi hướng đi "Sơn La" là hành vi cố tình tìm lỗi để loại nhà thầu giá thấp.
Cần nhắc lại, Đặc khu Phú Quốc là đơn vị hành chính đặc biệt hình thành sau quá trình sắp xếp đơn vị hành chính của tỉnh An Giang năm 2025. Do đó, tính minh bạch trong quản lý ngân sách và đầu tư công tại đây càng cần được chú trọng để làm hình mẫu cho các địa phương khác.
Chuyên gia đấu thầu Đào Giang chia sẻ: "Việc thay đổi kết quả đánh giá sau khi đã mời đối chiếu tài liệu là một tình huống nhạy cảm trong đấu thầu. Chủ đầu tư cần công khai đầy đủ hai bản báo cáo đánh giá để chứng minh việc thay đổi này là có căn cứ pháp lý và khách quan, không phải vì áp lực hay động cơ nào khác".
Luật sư Nguyễn Thị Hương (Đoàn Luật sư TP HCM) nhấn mạnh: "Theo Luật Đấu thầu và Nghị định 214/2025/NĐ-CP, nhà thầu có quyền kiến nghị và chủ đầu tư phải có trách nhiệm trả lời thỏa đáng. Nếu không đồng ý với cách giải quyết của chủ đầu tư, nhà thầu hoàn toàn có thể khởi kiện ra tòa hoặc kiến nghị lên cấp có thẩm quyền cao hơn để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình".
Việc Công ty TNHH Xây dựng và Thương mại Nhung Hòa trúng thầu tại đặc khu Phú Quốc dù mang lại mức tiết kiệm 30%, nhưng nếu quy trình lựa chọn không đảm bảo tính công bằng và minh bạch thì ý nghĩa của con số tiết kiệm đó sẽ bị giảm đi rất nhiều.
QUYỀN KIẾN NGHỊ VÀ TRÁCH NHIỆM GIẢI TRÌNH CỦA CHỦ ĐẦU TƯ
Pháp luật quy định rõ quy trình xử lý khi có tranh chấp hoặc nghi vấn về kết quả lựa chọn nhà thầu:
* Điều 89 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15: Quy định nhà thầu có quyền kiến nghị về các vấn đề trong quá trình lựa chọn nhà thầu và kết quả lựa chọn nhà thầu khi thấy quyền và lợi ích hợp pháp của mình bị ảnh hưởng.
* Khoản 2 Điều 90 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15: Thời hạn giải quyết kiến nghị của chủ đầu tư, bên mời thầu là 07 ngày làm việc kể từ ngày nhận được văn bản kiến nghị của nhà thầu.
* Điều 135 Nghị định số 214/2025/NĐ-CP: Quy định về việc thành lập Hội đồng tư vấn giải quyết kiến nghị trong trường hợp nhà thầu không đồng ý với văn bản trả lời của chủ đầu tư. Hội đồng này sẽ đánh giá lại quá trình xét thầu một cách độc lập để đảm bảo tính khách quan.
* Thông tư số 79/2025/TT-BTC: Yêu cầu mọi thông tin về quá trình lựa chọn nhà thầu, bao gồm cả báo cáo đánh giá E-HSDT, phải được công khai minh bạch trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia để cộng đồng và các bên liên quan giám sát.
Báo Tri thức và Cuộc sống tiếp tục thông tin./.