Sở GD&ĐT Hà Nội vừa ban hành kế hoạch về việc triển khai nội dung giáo dục trí tuệ nhân tạo (AI) cho toàn bộ học sinh phổ thông và học viên giáo dục thường xuyên trên địa bàn thành phố. Bước đi này đánh dấu sự chuyển dịch chiến lược của giáo dục Thủ đô từ giai đoạn thử nghiệm sang áp dụng chính thức, đồng bộ tại tất cả các cơ sở giáo dục từ lớp 1 đến lớp 12, bắt đầu từ năm học 2026 - 2027.
Theo kế hoạch, 100% học sinh sẽ được tiếp cận nội dung về AI với thời lượng 12 tiết mỗi năm. Nội dung này được tổ chức thành chuyên đề giáo dục riêng, tích hợp linh hoạt trong kế hoạch dạy học 2 buổi mỗi ngày. Ngành giáo dục cam kết không phát sinh môn học mới, không gây quá tải, không tổ chức kiểm tra định kỳ riêng, không lập sổ điểm riêng và không thu thêm bất kỳ khoản chi phí nào từ phía gia đình học sinh.
Nhằm bảo đảm mọi học sinh đều được tiếp cận công nghệ mà vẫn phù hợp với điều kiện thực tế của từng nhà trường, Hà Nội áp dụng mô hình ba tầng đồng tâm. Ở tầng nền tảng bắt buộc áp dụng cho toàn bộ các trường, chương trình được thiết kế ở mức điều kiện tối thiểu. Các thầy cô có thể triển khai bằng phương pháp trực quan, đóng vai, thảo luận tình huống, sử dụng thẻ tranh hoặc mô hình giấy. Nhờ giải pháp này, ngay cả những điểm trường vùng xa chưa trang bị phòng máy tính chuyên dụng vẫn có thể hoàn thành trọn vẹn chương trình.
Đối với tầng mở rộng, thành phố dự kiến triển khai tại tối thiểu 50 cơ sở giáo dục có đủ điều kiện hạ tầng công nghệ và nhân lực, thông qua hệ thống câu lạc bộ AI, Robotics, STEM và các dự án học tập.
Trong khi đó, tầng chuyên sâu và định hướng nghề nghiệp được áp dụng tại 4 trường trung học phổ thông chuyên cùng tối thiểu 10 trường trọng điểm, tập trung vào kỹ thuật, thiết kế hệ thống AI và khoa học dữ liệu nhờ sự phối hợp với các trường đại học và doanh nghiệp công nghệ. Sở GD&ĐT Hà Nội nhấn mạnh việc phân tầng không phản ánh danh hiệu thi đua, không dùng để xếp loại hay tạo lợi thế quảng bá tuyển sinh giữa các trường.
Chương trình giáo dục AI bao gồm bốn mạch nội dung chính: tư duy lấy con người làm trung tâm, đạo đức AI, kỹ thuật và ứng dụng AI, thiết kế hệ thống AI. Đáng chú ý, hai mạch nội dung đầu tiên chiếm tới 50% tổng thời lượng cốt lõi và được giảng dạy trước hoặc song song với phần kỹ thuật, thể hiện rõ triết lý đào tạo nhân cách trước khi truyền thụ kỹ năng. Học sinh sẽ được trang bị kiến thức về quyền riêng tư, an toàn dữ liệu cá nhân, nhận biết thông tin giả mạo, trách nhiệm giải trình và ứng xử văn minh trên môi trường số.
Song song với việc dạy học, các quy định bảo vệ học sinh được siết chặt. Mọi công cụ AI trước khi đưa vào trường học phải trải qua khâu rà soát theo 8 tiêu chí bắt buộc, đồng thời các trường phải ban hành quy tắc sử dụng riêng.
Ngành giáo dục Hà Nội nghiêm cấm việc sử dụng chức năng nhận diện danh tính người học trong mọi hoạt động giảng dạy, kiểm tra hay quản lý lớp học. Ngành cũng nghiêm cấm tuyệt đối việc đưa dữ liệu cá nhân, hình ảnh, giọng nói, kết quả học tập của học sinh lên các nền tảng chưa qua kiểm duyệt hoặc dùng làm dữ liệu huấn luyện mô hình AI. Từ cấp trung học cơ sở, học sinh sử dụng AI hỗ trợ làm sản phẩm học tập phải kê khai trung thực mục đích và phạm vi hỗ trợ của công cụ.
Để chuẩn bị cho lộ trình này, thành phố đặt mục tiêu xây dựng mạng lưới tối thiểu 300 giáo viên cốt cán cấp thành phố và hoàn thành bồi dưỡng cho 100% cán bộ quản lý, giáo viên dạy chuyên đề trước ngày 31/10/2026. Học liệu số dùng chung cho 12 khối lớp được xây dựng theo hai giai đoạn: hoàn thành học liệu học kỳ I trước ngày 31/01/2027 và phủ kín toàn bộ chương trình trước ngày 01/09/2027. Phấn đấu đến năm học 2030 - 2031, Hà Nội có ít nhất 50% cơ sở giáo dục đạt tiêu chí tầng mở rộng, từng bước hoàn thiện bộ chỉ số đánh giá năng lực AI và đề xuất các chính sách đặc thù cho giáo dục công nghệ cao.
