Khác biệt hoàn toàn với những giống cà chua tròn mịn, căng bóng quen thuộc trên thị trường, cà chua múi - giống cây trồng cổ truyền tại huyện Yên Châu (Sơn La) đang trở thành mặt hàng đặc sản thu hút sự quan tâm của người tiêu dùng thành thị. Dù sở hữu vẻ ngoài gồ ghề có phần kỳ dị, loại nông sản này vẫn chinh phục thực khách nhờ chất lượng thịt quả vượt trội cùng hương vị tự nhiên đậm đà.

Cà chua múi rất dễ nhận biết bởi lớp vỏ được chia thành từng múi nổi rõ, tương tự múi cam hay múi bưởi. Trọng lượng mỗi quả không đồng đều, trung bình từ vài trăm gam, thậm chí có những quả đạt tới gần 1 kg. Khi mới thu hoạch, quả thường chín lốm đốm, sau khi tích trữ 2-3 ngày, vỏ quả chuyển sang màu đỏ sẫm. Đây là thời điểm trái đạt độ chín lý tưởng, phần thịt quả đạt độ mềm vừa phải, mọng nước nhưng vẫn giữ được độ chắc.

Chất lượng ruột quả chính là yếu tố quyết định sức hút của dòng sản phẩm này. Trái ngược với các giống cà chua lai trồng công nghiệp, cà chua múi sở hữu phần thịt rất dày, nhiều bột, cấu trúc chắc và cực kỳ ít hạt. Hương vị của quả là sự hòa quyện giữa vị ngọt dịu và chua nhẹ, hậu vị kéo dài cùng mùi thơm tự nhiên đặc trưng.

Theo người dân địa phương, đây là giống bản địa được gìn giữ qua nhiều thế hệ bằng phương pháp giữ hạt thủ công từ những quả già đạt chất lượng. Vụ gieo trồng thường bắt đầu từ tháng 8-9 hằng năm, thời gian thu hoạch kéo dài từ tháng 12 đến tháng 4 năm sau. Do duy trì quy trình canh tác truyền thống, đòi hỏi tỉ mỉ trong khâu làm giàn, tỉa nhánh và không sử dụng kích thích tăng trưởng, năng suất cà chua múi không quá cao nhưng chất lượng thương phẩm luôn được đảm bảo.

Hiện tại, giá bán lẻ cà chua múi Sơn La trên thị trường dao động từ 40.000 đến 75.000 đồng/kg, cao gấp nhiều lần so với cà chua thông thường. Mặc dù sản lượng cung ứng còn giới hạn, giá trị thương mại cao và đầu ra tiêu thụ ổn định đang biến giống cây ăn trái truyền thống này thành nguồn thu nhập tiềm năng cho hộ nông dân vùng cao Yên Châu.